<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?> <TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hans-HK" xml:id="X38n0681"> <teiHeader> <fileDesc> <titleStmt> <title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 681 梵网菩萨戒经義疏发隐问辩</title> <title xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经数位版, No. 681 梵网菩萨戒经義疏发隐问辩</title> <author>明 袾宏述</author> <respStmt> <resp>Electronic Version by</resp> <name>CBETA</name> </respStmt> </titleStmt> <editionStmt> <edition>XML TEI P5</edition> <respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt> </editionStmt> <extent>1卷</extent> <publicationStmt> <idno type="CBETA"> <idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">38</idno>.<idno type="no">681</idno> </idno> <distributor> <name>中华电子<persName>佛</persName>典协会 (CBETA)</name> <address> <addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine> </address> </distributor> <availability> <p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p> </availability> <date>2022-10-12 23:43:51 +0800</date> </publicationStmt> <sourceDesc> <bibl> <title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title> <title level="s" xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经</title> <title level="m" xml:lang="zh-Hans">梵网菩萨戒经義疏发隐问辩</title> </bibl> </sourceDesc> </fileDesc> <encodingDesc> <projectDesc> <p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p> <p xml:lang="zh-Hans" cb:type="ly">CBETA 人工输入，CBETA 扫瞄辨识</p> </projectDesc> <editorialDecl> <punctuation resp="#resp1"><p>原书标点</p></punctuation> </editorialDecl> <tagsDecl> <namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <tagUsage gi="rdg"> <listWit> <witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness> <witness xml:id="wit.orig">【卍续】</witness> </listWit> </tagUsage> </namespace> </tagsDecl> <charDecl> <char xml:id="CB01926"> <charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName> <mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char> <char xml:id="CB13413"> <charName>CBETA CHARACTER CB13413</charName> <mapping cb:dec="996453" type="PUA">U+F3465</mapping> <charProp><localName>normalized form</localName><value>矇</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[矇-廿+((幷-(前-刖))-一)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15081"> <charName>CBETA CHARACTER CB15081</charName> <mapping cb:dec="998121" type="PUA">U+F3AE9</mapping> <mapping type="unicode">U+41FF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>策</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[竺-二+束]</value></charProp></char> </charDecl> </encodingDesc> <profileDesc> <langUsage> <language ident="en">English</language> <language ident="zh-Hans">Chinese (Traditional)</language> </langUsage> </profileDesc> <revisionDesc> <change when="2013-05-20"> <name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication </change> <change when="2006-10-09T08:22:19"> Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT </change> </revisionDesc> </teiHeader> <text><body> <milestone unit="juan" n="1"/> <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0233a" n="0233a"/> <lb ed="X" n="0233a01"/> <lb ed="X" n="0233a02"/><cb:docNumber>No. 681</cb:docNumber> <lb ed="X" n="0233a03"/><lb ed="R059" n="0845a01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>菩萨戒问辩</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0233a04"/> <lb ed="X" n="0233a05"/><lb ed="R059" n="0845a02"/><byline cb:type="author">後学<name role="" type="person">雲栖寺</name>沙门 <anchor xml:id="nkr_note_add_0233a0501" n="0233a0501"/><anchor xml:id="beg0233a0501" n="0233a0501"/>袾<anchor xml:id="end0233a0501"/>宏 述</byline> <lb ed="X" n="0233a06"/><lb ed="R059" n="0845a03"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">序</cb:mulu><p xml:id="pX38p0233a0601">恭诵发隐。语语放光。言释迦之欲言。发天台之未 <lb ed="X" n="0233a07"/><lb ed="R059" n="0845a04"/>发。精透处梦士顿醒。恳切处石人下泪。音圆旨远。 <lb ed="X" n="0233a08"/><lb ed="R059" n="0845a05"/>信法宝之神珠。事核词工。诚靑囊之妙药。敢不钦 <lb ed="X" n="0233a09"/><lb ed="R059" n="0845a06"/>奉。又何异同。妄现魔身。辄尔饶舌。指玉体而问疮 <lb ed="X" n="0233a10"/><lb ed="R059" n="0845a07"/>疣。知其失眼。向金鎞而求抉剔。意在复明。伏唯发 <lb ed="X" n="0233a11"/><lb ed="R059" n="0845a08"/><g ref="#CB13413">矇</g>。人天有赖。匆匆草草。冀恕其狂。</p><p xml:id="pX38p0233a1114" cb:place="inline">淳熙稽首。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0233a12"/><lb ed="R059" n="0845a09"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">前问答</cb:mulu><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0233a1201"><note place="inline">一</note>问。斋戒交神。姬孔之大法。垂戒训俗。圣王之宏规。 <lb ed="X" n="0233a13"/><lb ed="R059" n="0845a10"/>今学者<anchor xml:id="nkr_note_add_0233a1301" n="0233a1301"/><anchor xml:id="beg0233a1301" n="0233a1301"/>已<anchor xml:id="end0233a1301"/>遵三戒<note place="inline">谓色鬥得</note>。兼体四<anchor xml:id="nkr_note_add_0233a1302" n="0233a1302"/><anchor xml:id="beg0233a1302" n="0233a1302"/>毋<anchor xml:id="end0233a1302"/><note place="inline">谓意必固我</note>。则终身 <lb ed="X" n="0233a14"/><lb ed="R059" n="0845a11"/>可行。一心无累。况五经五行。各符五戒。为出假菩 <lb ed="X" n="0233a15"/><lb ed="R059" n="0845a12"/>萨之所修习。如天台智者之所称扬。亦<anchor xml:id="nkr_note_add_0233a1501" n="0233a1501"/><anchor xml:id="beg0233a1501" n="0233a1501"/>已<anchor xml:id="end0233a1501"/>至矣。何 <lb ed="X" n="0233a16"/><lb ed="R059" n="0845a13"/>必背儒童之教。束护明之律耶。</p></sp> <lb ed="X" n="0233a17"/><lb ed="R059" n="0845a14"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0233a1701">答。儒释禁戒。大略相似。而疏密不同。如五戒。一曰不 <lb ed="X" n="0233a18"/><lb ed="R059" n="0845a15"/>杀。谓绝无所杀也。而儒止言无故不杀牛羊犬豕。不 <lb ed="X" n="0233a19"/><lb ed="R059" n="0845a16"/>言不杀。止言钓不纲弋不宿。不言不钓弋。是知儒戒 <lb ed="X" n="0233a20"/><lb ed="R059" n="0845a17"/>成世间善。<persName>佛</persName>戒成出世间善。儒受<persName>佛</persName>戒。自古有之。无 <lb ed="X" n="0233a21"/><lb ed="R059" n="0845a18"/>足异者。且出假菩萨先曾入真。既从真而假。则世出 <lb ed="X" n="0233a22"/><lb ed="R059" n="0845b01"/>世间随所欲行罔弗如意。不偝儒童。兼持<persName>佛</persName>律。亦复 <lb ed="X" n="0233a23"/><lb ed="R059" n="0845b02"/>何碍。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0233a24"/><lb ed="R059" n="0845b03"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0233a2401"><note place="inline">二</note>问。道藏既窃<persName>佛</persName>藏。则道戒亦同<persName>佛</persName>戒矣。受彼金科。 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0233b" n="0233b"/> <lb ed="X" n="0233b01"/><lb ed="R059" n="0845b04"/>犹吾梵网。犯他靑律。即我吉罗。虽净明涂炭。北斗 <lb ed="X" n="0233b02"/><lb ed="R059" n="0845b05"/>太微。例若小乘。似难槪取。馀固宜任之也。</p></sp> <lb ed="X" n="0233b03"/><lb ed="R059" n="0845b06"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0233b0301">答。道之为戒。与世律似远而实同。与<persName>佛</persName>律似近而实 <lb ed="X" n="0233b04"/><lb ed="R059" n="0845b07"/>异。盖天上天下统御之势不殊。世出世间圣凡之分 <lb ed="X" n="0233b05"/><lb ed="R059" n="0845b08"/>迥别。且道戒虽亦止恶行善。要其所归。唯是藉静养 <lb ed="X" n="0233b06"/><lb ed="R059" n="0845b09"/>而固气潜神。积功行而留形住世。是以持道戒则飞 <lb ed="X" n="0233b07"/><lb ed="R059" n="0845b10"/>陞九霄。持<persName>佛</persName>戒乃超出三界。梵网金科不可同日语 <lb ed="X" n="0233b08"/><lb ed="R059" n="0845b11"/>明矣。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0233b09"/><lb ed="R059" n="0845b12"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0233b0901"><note place="inline">三</note>问。大明律令。监前代之科条。圣祖聪明。晰人情之 <lb ed="X" n="0233b10"/><lb ed="R059" n="0845b13"/>隐伏。王难烈于地狱。见报速于来生。奈何不遵。又 <lb ed="X" n="0233b11"/><lb ed="R059" n="0845b14"/>敷别戒。</p></sp> <lb ed="X" n="0233b12"/><lb ed="R059" n="0845b15"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0233b1201">答。现报者今世之殃。来生则苦轮无尽。王难者色身 <lb ed="X" n="0233b13"/><lb ed="R059" n="0845b16"/>之惨。地狱则慧命俱沉。况政刑止惩治凡民。在世道 <lb ed="X" n="0233b14"/><lb ed="R059" n="0845b17"/>尙为末务。而梵网正成全开士。于<persName>佛</persName>教尤属大乘。不 <lb ed="X" n="0233b15"/><lb ed="R059" n="0845b18"/>可同日语又明甚矣。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0233b16"/><lb ed="R059" n="0846a01"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0233b1601"><note place="inline">四</note>问。旧戒出无<persName>佛</persName>之世。名为尸罗。性戒本当人之心。 <lb ed="X" n="0233b17"/><lb ed="R059" n="0846a02"/>不拘持。受必受则滋五阴之稠林。从新又廣众生 <lb ed="X" n="0233b18"/><lb ed="R059" n="0846a03"/>之异见。固当寂寂。安取纷纷。</p></sp> <lb ed="X" n="0233b19"/><lb ed="R059" n="0846a04"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0233b1901">答。若高谈无<persName>佛</persName>之世。直论当人之心。则不但老瞿昙 <lb ed="X" n="0233b20"/><lb ed="R059" n="0846a05"/>绝口毘尼。优波離羞称羯磨。即使束五部置之高阁。 <lb ed="X" n="0233b21"/><lb ed="R059" n="0846a06"/>褫三衣悬之树端。未足为过。如或不然。法林唯恐不 <lb ed="X" n="0233b22"/><lb ed="R059" n="0846a07"/>稠。正见唯患不廣耳。何纷纷之足厌。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0233b23"/><lb ed="R059" n="0846a08"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0233b2301"><note place="inline">五</note>问。持如空之戒相。庞老斥为迷人。能观空而得道。 <lb ed="X" n="0233b24"/><lb ed="R059" n="0846a09"/>天台许其具足。具足<anchor xml:id="nkr_note_add_0233b2401" n="0233b2401"/><anchor xml:id="beg0233b2401" n="0233b2401"/>已<anchor xml:id="end0233b2401"/>超智赞自在。迷人岂异缺 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0233c" n="0233c"/> <lb ed="X" n="0233c01"/><lb ed="R059" n="0846a10"/>破杂穿。而又云空见扰心。破其定共。空心邪僻。壞 <lb ed="X" n="0233c02"/><lb ed="R059" n="0846a11"/>我律仪将安取衷。不流恶见。且经云。若有得空者。 <lb ed="X" n="0233c03"/><lb ed="R059" n="0846a12"/>终不破于戒。复何指耶。</p></sp> <lb ed="X" n="0233c04"/><lb ed="R059" n="0846a13"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0233c0401">答。空有二。契真空则万法具备。何须更习毘尼。堕顽 <lb ed="X" n="0233c05"/><lb ed="R059" n="0846a14"/>空则众善皆隳。岂不有伤戒品。执莽荡。轻轨仪。其失 <lb ed="X" n="0233c06"/><lb ed="R059" n="0846a15"/>大矣。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0233c07"/><lb ed="R059" n="0846a16"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0233c0701"><note place="inline">六</note>问。发心许破戒。大乘容犯戒。此或与其能权。恣其 <lb ed="X" n="0233c08"/><lb ed="R059" n="0846a17"/>摄化耳。乃若持陀罗尼者<anchor xml:id="nkr_note_add_0233c0801" n="0233c0801"/><anchor xml:id="beg0233c0801" n="0233c0801"/>已<anchor xml:id="end0233c0801"/>为具戒。持了義经者 <lb ed="X" n="0233c09"/><lb ed="R059" n="0846a18"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0233c0901" n="0233c0901"/><anchor xml:id="beg0233c0901" n="0233c0901"/>已<anchor xml:id="end0233c0901"/>为具戒。习禅定者能救四重五逆之违戒。则一 <lb ed="X" n="0233c10"/><lb ed="R059" n="0846b01"/>定一慧反在式叉之先。一咒一文足省坚持之力 <lb ed="X" n="0233c11"/><lb ed="R059" n="0846b02"/>矣。岂各有宗旨欤。</p></sp> <lb ed="X" n="0233c12"/><lb ed="R059" n="0846b03"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0233c1201">答。发心菩萨持戒之心。过于声闻百千万亿倍。安有 <lb ed="X" n="0233c13"/><lb ed="R059" n="0846b04"/>许容破犯之理。良由菩萨见機行权。利生益物。不徇 <lb ed="X" n="0233c14"/><lb ed="R059" n="0846b05"/>故迹。暗合成规。似破非破。正持戒之极也。走杖不云 <lb ed="X" n="0233c15"/><lb ed="R059" n="0846b06"/>叛父。引裾岂曰慢君。亦忠孝之极也。若夫经咒之齐 <lb ed="X" n="0233c16"/><lb ed="R059" n="0846b07"/>戒力。则亦<persName>如来</persName>随时偏赞。因事特标。说法之常规耳。 <lb ed="X" n="0233c17"/><lb ed="R059" n="0846b08"/>故时而崇律。百行总隶毘尼。时而尙禅。万法皆趣正 <lb ed="X" n="0233c18"/><lb ed="R059" n="0846b09"/>受。主宾互换。機实双流。不可拘常。辄生异议。若據一 <lb ed="X" n="0233c19"/><lb ed="R059" n="0846b10"/>代时教门庭。则因戒生定。因定发慧。自是不易常法。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0233c20"/><lb ed="R059" n="0846b11"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0233c2001"><note place="inline">七</note>问。在家出家。何取形迹。得无所得。安问後先。欲表 <lb ed="X" n="0233c21"/><lb ed="R059" n="0846b12"/>净戒。辄言早離尘缘。将<g ref="#CB15081">策</g>深心。因示壮年成道。<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0233c22"/><lb ed="R059" n="0846b13"/>语足证。前史难凭。可得作此解否。</p></sp> <lb ed="X" n="0233c23"/><lb ed="R059" n="0846b14"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0233c2301">答。略形迹。泯後先。此理论则然耳。既<anchor xml:id="nkr_note_add_0233c2301" n="0233c2301"/><anchor xml:id="beg0233c2301" n="0233c2301"/>已<anchor xml:id="end0233c2301"/>示现同凡。则 <lb ed="X" n="0233c24"/><lb ed="R059" n="0846b15"/>诞生有时。出家有日。成道有候。说法有期。乌容混耶。 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0234a" n="0234a"/> <lb ed="X" n="0234a01"/><lb ed="R059" n="0846b16"/>非身现身。身必拟于常形。非时现时。时必合乎世历。 <lb ed="X" n="0234a02"/><lb ed="R059" n="0846b17"/>且孔曰儒童。老曰迦葉。亦示现耳。然而昌平李下。函 <lb ed="X" n="0234a03"/><lb ed="R059" n="0846b18"/>谷杏壇。始末端由。历历可指。即其例也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0234a04"/><lb ed="R059" n="0847a01"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0234a0401"><note place="inline">八</note>问。无心犯戒。既从末减。求末减者。皆学无心。不拣 <lb ed="X" n="0234a05"/><lb ed="R059" n="0847a02"/>不羁。任情任意。习忘而真忘。似非故作。如梦而复 <lb ed="X" n="0234a06"/><lb ed="R059" n="0847a03"/>梦。应是业因。</p></sp> <lb ed="X" n="0234a07"/><lb ed="R059" n="0847a04"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0234a0701">答。故求末减。减则不能。纔学无心。心便成有。如斯犯 <lb ed="X" n="0234a08"/><lb ed="R059" n="0847a05"/>戒。罪乌可逃。真修行人自不应尔。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0234a09"/><lb ed="R059" n="0847a06"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0234a0901"><note place="inline">九</note>问。<persName>佛</persName>心喜捨。取其物者称其心。劫事堪惩。掠其剩 <lb ed="X" n="0234a10"/><lb ed="R059" n="0847a07"/>者减其罪。此乃上求下化。胡为与盗同科。若以法 <lb ed="X" n="0234a11"/><lb ed="R059" n="0847a08"/>身观。劫物即<persName>佛</persName>物。<persName>佛</persName>物即世物时时为盗。那得不 <lb ed="X" n="0234a12"/><lb ed="R059" n="0847a09"/>犯。</p></sp> <lb ed="X" n="0234a13"/><lb ed="R059" n="0847a10"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0234a1301">答。<persName>佛</persName>无吝物之意。而偷盗者自尔成愆。父本爱子为 <lb ed="X" n="0234a14"/><lb ed="R059" n="0847a11"/>怀。而忤逆者必然获罪。理应如是。<persName>佛</persName>亦何心。若夫取 <lb ed="X" n="0234a15"/><lb ed="R059" n="0847a12"/>劫贼物则有二别。出慈心者。无过而且多功。出贪心 <lb ed="X" n="0234a16"/><lb ed="R059" n="0847a13"/>者。比例而均作盗。质之经疏。有定论矣。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0234a17"/><lb ed="R059" n="0847a14"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0234a1701"><note place="inline">十</note>问。荸荷猪驱豕就屠。示定业而杀轮且止。吉祥<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0234a18"/><lb ed="R059" n="0847a15"/>列俎受享。分罪报而冤气将沉。大烹以养圣贤。圣 <lb ed="X" n="0234a19"/><lb ed="R059" n="0847a16"/>贤能使烹者不怨。是或解冤之道。意亦菩萨之权。</p></sp> <lb ed="X" n="0234a20"/><lb ed="R059" n="0847a17"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0234a2001">答。菩萨之现杀。则所谓剥割斩剉。而未尝恼害一微 <lb ed="X" n="0234a21"/><lb ed="R059" n="0847a18"/>细生灵者也。圣贤之享烹。则所谓食是大夫禄。不食 <lb ed="X" n="0234a22"/><lb ed="R059" n="0847b01"/>是大夫福者也。果能杀而无害。方可行权。若知福有 <lb ed="X" n="0234a23"/><lb ed="R059" n="0847b02"/>所归。自宜愼口。方丈万钱。智者不为矣。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0234a24"/><lb ed="R059" n="0847b03"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0234a2401"><note place="inline">十一</note>问。一心一切心。一切心一心。一心一切戒。一戒 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0234b" n="0234b"/> <lb ed="X" n="0234b01"/><lb ed="R059" n="0847b04"/>一切心。一切心一戒。一切戒一心。而曰何戒定出 <lb ed="X" n="0234b02"/><lb ed="R059" n="0847b05"/>何心。似为不遍。按经第一轻戒。则标孝顺心慈心。 <lb ed="X" n="0234b03"/><lb ed="R059" n="0847b06"/>十三谤毁戒。则标孝顺心慈悲心之类。盖宜标而 <lb ed="X" n="0234b04"/><lb ed="R059" n="0847b07"/>标。何须補入耶。</p></sp> <lb ed="X" n="0234b05"/><lb ed="R059" n="0847b08"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0234b0501">答。总观心地本体。则体唯一念。本自圆成。细析心地 <lb ed="X" n="0234b06"/><lb ed="R059" n="0847b09"/>法门。则门有万殊。不妨分属。故云三十心者皆一毛 <lb ed="X" n="0234b07"/><lb ed="R059" n="0847b10"/>头也。复以一二分属戒相者。毛头之上更出毛头也。 <lb ed="X" n="0234b08"/><lb ed="R059" n="0847b11"/>譬天王虽名大主。亦应列任六曹。六曹犹未遍周。岂 <lb ed="X" n="0234b09"/><lb ed="R059" n="0847b12"/>不重开百职。经始标某心某心者。六曹之谓也。今复 <lb ed="X" n="0234b10"/><lb ed="R059" n="0847b13"/>增某心某心者。百职之谓也。如取義之相近。亦令馀 <lb ed="X" n="0234b11"/><lb ed="R059" n="0847b14"/>可例推。便初学易知简行。在智者神融意会而<anchor xml:id="nkr_note_add_0234b1101" n="0234b1101"/><anchor xml:id="beg0234b1101" n="0234b1101"/>已<anchor xml:id="end0234b1101"/>。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0234b12"/><lb ed="R059" n="0847b15"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0234b1201"><note place="inline">十二</note>问。心地自合理。心地自得宜。<persName>佛</persName>性之性。是人性 <lb ed="X" n="0234b13"/><lb ed="R059" n="0847b16"/>之性。<persName>佛</persName>性常住。是人性常住。为当先从心地发光。 <lb ed="X" n="0234b14"/><lb ed="R059" n="0847b17"/><persName>佛</persName>性起用。何理不合。何事不宜。奚必<anchor xml:id="nkr_note_add_0234b1401" n="0234b1401"/><anchor xml:id="beg0234b1401" n="0234b1401"/>敛<anchor xml:id="end0234b1401"/>睫而借目 <lb ed="X" n="0234b15"/><lb ed="R059" n="0847b18"/>于迦文。按图而索骥于戒本。资他五十八宝。用尽 <lb ed="X" n="0234b16"/><lb ed="R059" n="0848a01"/>则贫。隐<anchor xml:id="nkr_note_add_0234b1601" n="0234b1601"/><anchor xml:id="beg0234b1601" n="0234b1601"/>己<anchor xml:id="end0234b1601"/>千百亿珠。漫藏无益耶。</p></sp> <lb ed="X" n="0234b17"/><lb ed="R059" n="0848a02"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0234b1701">答。心虽体含万法。赖致方知。地虽种具千华。乘时乃 <lb ed="X" n="0234b18"/><lb ed="R059" n="0848a03"/>发。笑贫人之借宝。不知善用则富室可成。羡力士之 <lb ed="X" n="0234b19"/><lb ed="R059" n="0848a04"/>怀珠。不知莫指则奇珍竟隐。然则图非是骥。识骥必 <lb ed="X" n="0234b20"/><lb ed="R059" n="0848a05"/>假良图。眼不属人。因人能开翳眼。即心为戒。因尽理 <lb ed="X" n="0234b21"/><lb ed="R059" n="0848a06"/>之玄谈。因戒摄心。实救病之良药也。乌可忽诸。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0234b22"/><lb ed="R059" n="0848a07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0234b2201"><note place="inline">十三</note>问。不显不誓。不习学<persName>佛</persName>。我则昏矣。僻教僻说。不 <lb ed="X" n="0234b23"/><lb ed="R059" n="0848a08"/>化众生。人则昏矣。以其昏昏。使人昏昏。岂止倚肆 <lb ed="X" n="0234b24"/><lb ed="R059" n="0848a09"/>而沽。何异指<persName>佛</persName>而谤。<anchor xml:id="nkr_note_add_0234b2401" n="0234b2401"/><anchor xml:id="beg0234b2401" n="0234b2401"/>但<anchor xml:id="end0234b2401"/>名轻垢。实所未知。</p></sp> <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0234c" n="0234c"/> <lb ed="X" n="0234c01"/><lb ed="R059" n="0848a10"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0234c0101">答。不誓不愿等。非全不知进道也。勇猛之心未发。则 <lb ed="X" n="0234c02"/><lb ed="R059" n="0848a11"/>美业难成。僻教僻说等。非全不知利物也。引导之方 <lb ed="X" n="0234c03"/><lb ed="R059" n="0848a12"/>未精。则化功莫就。不开重过。止列微愆。固有由矣。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0234c04"/><lb ed="R059" n="0848a13"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0234c0401"><note place="inline">十四</note>问。出家之法。不向国王礼拜而求法。不向父母 <lb ed="X" n="0234c05"/><lb ed="R059" n="0848a14"/>礼拜而求法。法不在。六亲不必敬。法不在。鬼神不 <lb ed="X" n="0234c06"/><lb ed="R059" n="0848a15"/>必礼。但知法师语可信。有百里千里向之礼拜而 <lb ed="X" n="0234c07"/><lb ed="R059" n="0848a16"/>求法者。法师<note place="inline">云云</note>当作如是释也。今疏曰。率土之 <lb ed="X" n="0234c08"/><lb ed="R059" n="0848a17"/>滨皆王臣。民无二王。即<persName>世尊</persName>矣。可不拜乎。经曰。护 <lb ed="X" n="0234c09"/><lb ed="R059" n="0848a18"/><persName>佛</persName>戒如事父母。四众下座。如孝顺父母矣。可不拜 <lb ed="X" n="0234c10"/><lb ed="R059" n="0848b01"/>乎。又大经廣孝道而慢亲。大众首国王而慢君。果 <lb ed="X" n="0234c11"/><lb ed="R059" n="0848b02"/>称<persName>佛</persName>旨否乎。假令君父受戒成道。拜之岂便损福。 <lb ed="X" n="0234c12"/><lb ed="R059" n="0848b03"/>不然。以<persName>佛</persName>礼<persName>佛</persName>是常不轻。何须辨而又辨如东林 <lb ed="X" n="0234c13"/><lb ed="R059" n="0848b04"/>远乎。</p></sp> <lb ed="X" n="0234c14"/><lb ed="R059" n="0848b05"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0234c1401">答。僧之为名。名曰出家。僧之为道。道曰出世。出家则 <lb ed="X" n="0234c15"/><lb ed="R059" n="0848b06"/>不当拘以家人父子之规。出世则不当局以世法君 <lb ed="X" n="0234c16"/><lb ed="R059" n="0848b07"/>臣之礼。盖是君父敬<persName>佛</persName>而及彼僧徒。决非僧徒恃<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0234c17"/><lb ed="R059" n="0848b08"/>而慢于君父。若夫道在君父而礼。自名礼道。众生即 <lb ed="X" n="0234c18"/><lb ed="R059" n="0848b09"/><persName>佛</persName>而礼。自名礼<persName>佛</persName>。斯亦无不可者。其在今日。当如之 <lb ed="X" n="0234c19"/><lb ed="R059" n="0848b10"/>何。亦随时而<anchor xml:id="nkr_note_add_0234c1901" n="0234c1901"/><anchor xml:id="beg0234c1901" n="0234c1901"/>已<anchor xml:id="end0234c1901"/>。时以<persName>佛</persName>法为重。优容我等曰勿拜。则 <lb ed="X" n="0234c20"/><lb ed="R059" n="0848b11"/>遵内教可也。时以人伦为重。定为成式曰当拜。则遵 <lb ed="X" n="0234c21"/><lb ed="R059" n="0848b12"/>王制可也。此何所據。萨婆多论云。比丘违王制者得 <lb ed="X" n="0234c22"/><lb ed="R059" n="0848b13"/>罪。诸经要集谓愚人妄行法教。辗转教他。不听礼父 <lb ed="X" n="0234c23"/><lb ed="R059" n="0848b14"/>母尊亲。此不合圣意。反招无知之罪。经论屡开。斯足 <lb ed="X" n="0234c24"/><lb ed="R059" n="0848b15"/>據耳。然则远祖非欤。曰。尔时拜礼未定。下僧俗议。而 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0235a" n="0235a"/> <lb ed="X" n="0235a01"/><lb ed="R059" n="0848b16"/>远正论不阿。理应如是。何过之有。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0235a02"/><lb ed="R059" n="0848b17"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0235a0201"><note place="inline">十五</note>问。是戒也。受之者必其有心有情。犯之者等于 <lb ed="X" n="0235a03"/><lb ed="R059" n="0848b18"/>木石木头矣。又云一切地水是我先身。一切火风 <lb ed="X" n="0235a04"/><lb ed="R059" n="0849a01"/>是我本体。亦得传戒及乎先身。受法逮乎本体欤。 <lb ed="X" n="0235a05"/><lb ed="R059" n="0849a02"/>美人草听歌按节。或是婬缘。生公石闻经点头。寧 <lb ed="X" n="0235a06"/><lb ed="R059" n="0849a03"/>无<persName>佛</persName>性。请得度之。</p></sp> <lb ed="X" n="0235a07"/><lb ed="R059" n="0849a04"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0235a0701">答。地水火风之说。止是发明物我禀同。痛痒機一。故 <lb ed="X" n="0235a08"/><lb ed="R059" n="0849a05"/>杀他即是杀<anchor xml:id="nkr_note_add_0235a0801" n="0235a0801"/><anchor xml:id="beg0235a0801" n="0235a0801"/>己<anchor xml:id="end0235a0801"/>。杀畜无殊杀人也。岂谓木石类均解 <lb ed="X" n="0235a09"/><lb ed="R059" n="0849a06"/>思惟修。假使圣僧再讲石前。未必不成强项。狂客重 <lb ed="X" n="0235a10"/><lb ed="R059" n="0849a07"/>歌草畔。岂能更学敲檀。若夫一人发真。虚空销殒。乃 <lb ed="X" n="0235a11"/><lb ed="R059" n="0849a08"/>至无情说法。无情作<persName>佛</persName>。历有明文。又云若人识得心。 <lb ed="X" n="0235a12"/><lb ed="R059" n="0849a09"/>大地无寸土。土既即心。水火与风亦如是矣。本来成 <lb ed="X" n="0235a13"/><lb ed="R059" n="0849a10"/><persName>佛</persName>。何以度为。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0235a14"/><lb ed="R059" n="0849a11"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0235a1401"><note place="inline">十六</note>问。看病信属孝慈之心。然我身亦是圣贤之器。 <lb ed="X" n="0235a15"/><lb ed="R059" n="0849a12"/>念盲龟逗孔之不易。思<name role="" type="person">扁鹊</name>洞垣之为难。肯施无 <lb ed="X" n="0235a16"/><lb ed="R059" n="0849a13"/>益之抚摩。用染必死之疫疠。凡菩萨人。应知方便。</p></sp> <lb ed="X" n="0235a17"/><lb ed="R059" n="0849a14"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0235a1701">答。福田无上。仁人固以看病为先。慧海多门。智者寧 <lb ed="X" n="0235a18"/><lb ed="R059" n="0849a15"/>无保身之哲。或亲<anchor xml:id="nkr_note_add_0235a1801" n="0235a1801"/><anchor xml:id="beg0235a1801" n="0235a1801"/>己<anchor xml:id="end0235a1801"/>。或使人。或用财。或效力。皆可也。 <lb ed="X" n="0235a19"/><lb ed="R059" n="0849a16"/>世尊运兜罗而愈疾。抚摩未必无功。孔儿处危地以 <lb ed="X" n="0235a20"/><lb ed="R059" n="0849a17"/>全身。疫疠何能必染。盖是救人为急。欲罢不能。非比 <lb ed="X" n="0235a21"/><lb ed="R059" n="0849a18"/>冒难故行。可<anchor xml:id="nkr_note_add_0235a2101" n="0235a2101"/><anchor xml:id="beg0235a2101" n="0235a2101"/>已<anchor xml:id="end0235a2101"/>不<anchor xml:id="nkr_note_add_0235a2102" n="0235a2102"/><anchor xml:id="beg0235a2102" n="0235a2102"/>已<anchor xml:id="end0235a2102"/>。且古之悲田。今之养济。皆圣主 <lb ed="X" n="0235a22"/><lb ed="R059" n="0849b01"/>良臣看病之大慈也。岂必以吮疽按癞为救疗。嚐药 <lb ed="X" n="0235a23"/><lb ed="R059" n="0849b02"/>哺食为慇勤耶<note place="inline">前页孔儿。戒疏事義中作庾襄事。存考</note>。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0235a24"/><lb ed="R059" n="0849b03"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0235a2401"><note place="inline">十七</note>问。卖男女而供众。鬻弟子而行慈。彼为法来。安 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0235b" n="0235b"/> <lb ed="X" n="0235b01"/><lb ed="R059" n="0849b04"/>忍货取。设彼菩提<anchor xml:id="nkr_note_add_0235b0101" n="0235b0101"/><anchor xml:id="beg0235b0101" n="0235b0101"/>已<anchor xml:id="end0235b0101"/>发。是我轻垢罪成。道人而可 <lb ed="X" n="0235b02"/><lb ed="R059" n="0849b05"/>以轻贩。南询之士寒心。父母而随之觅求。受供之 <lb ed="X" n="0235b03"/><lb ed="R059" n="0849b06"/>人同狱。一何无善巧至此乎。</p></sp> <lb ed="X" n="0235b04"/><lb ed="R059" n="0849b07"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0235b0401">答。古人恳语垂训。危言示诚。有其辞则然而其实不 <lb ed="X" n="0235b05"/><lb ed="R059" n="0849b08"/>尽然者。感恩之极。而曰铭肌刻骨。岂真有事锥刀。摅 <lb ed="X" n="0235b06"/><lb ed="R059" n="0849b09"/>衷之至。而曰沥胆披肝。未必掀翻脏腑。就使捨身为 <lb ed="X" n="0235b07"/><lb ed="R059" n="0849b10"/>法。竭命尊贤。亦大士之常法耳。携妻挈子而事梵志。 <lb ed="X" n="0235b08"/><lb ed="R059" n="0849b11"/>九男二女而养耕夫。古有高模。今无继迹云尔。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0235b09"/><lb ed="R059" n="0849b12"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0235b0901"><note place="inline">十八</note>问。善慧自称大士。志公自表观音。温陵返戒焚 <lb ed="X" n="0235b10"/><lb ed="R059" n="0849b13"/>身。大慧曲求荫姪。皆犯轻戒。乃得重名。岂各有合 <lb ed="X" n="0235b11"/><lb ed="R059" n="0849b14"/>理处耶。</p></sp> <lb ed="X" n="0235b12"/><lb ed="R059" n="0849b15"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0235b1201">答。尘中凡士。或可常评。格外奇人。毋容迹论。初生而 <lb ed="X" n="0235b13"/><lb ed="R059" n="0849b16"/>指天指地。不妨我是<persName>如来</persName>。将死而默嘱默传。何碍自 <lb ed="X" n="0235b14"/><lb ed="R059" n="0849b17"/>名菩萨。预称慈氏。远指圆通。奚不可者。且温陵善发 <lb ed="X" n="0235b15"/><lb ed="R059" n="0849b18"/>药王隐義。自不唐弃色身。杲老不减临济宗风。岂得 <lb ed="X" n="0235b16"/><lb ed="R059" n="0850a01"/>未除恩爱。盖宜晦则晦。宜彰则彰。或守经常。或行权 <lb ed="X" n="0235b17"/><lb ed="R059" n="0850a02"/>变。不应以自赞毁他共视。岂得以违理犯法同条者 <lb ed="X" n="0235b18"/><lb ed="R059" n="0850a03"/>哉。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0235b19"/><lb ed="R059" n="0850a04"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0235b1901"><note place="inline">十九</note>问。五夏以前专精戒律。五夏以後。听教参禅。此 <lb ed="X" n="0235b20"/><lb ed="R059" n="0850a05"/>通小乘。非指大器。今乃六时时诵。疑防教门禅门。 <lb ed="X" n="0235b21"/><lb ed="R059" n="0850a06"/>当是一法融通。无间心地性地乎<note place="inline">防。或疑妨字。存考</note>。</p></sp> <lb ed="X" n="0235b22"/><lb ed="R059" n="0850a07"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0235b2201">答。非常大器。过量圆人。既不拘夏後夏前。自相应即 <lb ed="X" n="0235b23"/><lb ed="R059" n="0850a08"/>小即大。纔持戒品。<anchor xml:id="nkr_note_add_0235b2301" n="0235b2301"/><anchor xml:id="beg0235b2301" n="0235b2301"/>已<anchor xml:id="end0235b2301"/>达教相全文。正受毘尼。便悟禅 <lb ed="X" n="0235b24"/><lb ed="R059" n="0850a09"/>宗妙旨。建立则繁兴万法。不碍六时。扫荡则摒绝纤 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0235c" n="0235c"/> <lb ed="X" n="0235c01"/><lb ed="R059" n="0850a10"/>尘。奚存一念。远公常礼有定。永明自行不亏。岂被小 <lb ed="X" n="0235c02"/><lb ed="R059" n="0850a11"/>根。故为细事。凡我後学。愿各深思。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0235c03"/><lb ed="R059" n="0850a12"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0235c0301"><note place="inline">二十</note>问。<persName>佛</persName>心彻于三际。大光满于十方。岂不知经入 <lb ed="X" n="0235c04"/><lb ed="R059" n="0850a13"/>支那。法流震旦。香油辛味。幷沿五印之土风。戒品 <lb ed="X" n="0235c05"/><lb ed="R059" n="0850a14"/>律仪。未尽九州之垢罪。憎之则谤。任之则宽。<persName>佛</persName>陇 <lb ed="X" n="0235c06"/><lb ed="R059" n="0850a15"/>南山。既尔阙然。儒典王章。似应相济。</p></sp> <lb ed="X" n="0235c07"/><lb ed="R059" n="0850a16"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0235c0701">答。<persName>佛</persName>心虽彻三际。救弊则姑據一时。<persName>佛</persName>光虽满十方。 <lb ed="X" n="0235c08"/><lb ed="R059" n="0850a17"/>取信则专从本土。待夫时至远被。自合比例旁通。是 <lb ed="X" n="0235c09"/><lb ed="R059" n="0850a18"/>以儒典王章。似难幷用。情宜势便。岂病双行。法固与 <lb ed="X" n="0235c10"/><lb ed="R059" n="0850b01"/>世相推。礼亦凭義可起。或曰毘尼与修多罗异。譬世 <lb ed="X" n="0235c11"/><lb ed="R059" n="0850b02"/>律令制自一人。舍利目连所不得与。然虽如是。金口 <lb ed="X" n="0235c12"/><lb ed="R059" n="0850b03"/>洪音。凡夫赞片辞而莫得。衮衣寸缺。巧者補一线以 <lb ed="X" n="0235c13"/><lb ed="R059" n="0850b04"/>何妨。神而化之。与民宜之。学<persName>佛</persName>者不可不知也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0235c14"/><lb ed="R059" n="0850b05"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0235c1401"><note place="inline">二十一</note>问。经称国贼。如操懿温莽之流。为国贼使命。是 <lb ed="X" n="0235c15"/><lb ed="R059" n="0850b06"/>亦国贼也。或是戒其从逆否。如下文言。又似降虏 <lb ed="X" n="0235c16"/><lb ed="R059" n="0850b07"/>之人矣。</p></sp> <lb ed="X" n="0235c17"/><lb ed="R059" n="0850b08"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0235c1701">答。使命者。非必为贼使命也。通二国之情。合两军之 <lb ed="X" n="0235c18"/><lb ed="R059" n="0850b09"/>战。危彼社稷。害彼人民。故云约与国。战必克。今之所 <lb ed="X" n="0235c19"/><lb ed="R059" n="0850b10"/>谓良臣。古之所谓民贼也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0235c20"/><lb ed="R059" n="0850b11"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0235c2001"><note place="inline">二十二</note>问。盗听说戒。力士之杵冥加。廣施经文。恶人之 <lb ed="X" n="0235c21"/><lb ed="R059" n="0850b12"/>目难掩。得无相碍。愿折群疑。</p></sp> <lb ed="X" n="0235c22"/><lb ed="R059" n="0850b13"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0235c2201">答。说戒者。非平日讲说之说。盖半月诵说之说也。凡 <lb ed="X" n="0235c23"/><lb ed="R059" n="0850b14"/>半月共行佈萨。乃众僧自擧愆尤。示彼恶流。必生异 <lb ed="X" n="0235c24"/><lb ed="R059" n="0850b15"/>谤。故唯除国主不许馀人。若夫布衍经文。宣扬義趣。 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0236a" n="0236a"/> <lb ed="X" n="0236a01"/><lb ed="R059" n="0850b16"/>又何过焉。荐导先亡。祓除患难。皆曰至心读诵。不闻 <lb ed="X" n="0236a02"/><lb ed="R059" n="0850b17"/>掩帙秘藏。以此利人。正契<persName>佛</persName>心。是名法施。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0236a03"/><lb ed="R059" n="0850b18"/><p xml:id="pX38p0236a0301">前问答竟。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0236a04"/><lb ed="R059" n="0851a01"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">僧俗杂问</cb:mulu><head>僧俗杂问</head> <lb ed="X" n="0236a05"/><lb ed="R059" n="0851a02"/><p xml:id="pX38p0236a0501">发隐成。周咨大众。于时缁素善友各陈所见。合 <lb ed="X" n="0236a06"/><lb ed="R059" n="0851a03"/>从者从之。義未显者。为略辩如左。法喜之乐当 <lb ed="X" n="0236a07"/><lb ed="R059" n="0851a04"/>何如也。</p> <lb ed="X" n="0236a08"/><lb ed="R059" n="0851a05"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0236a0801"><note place="inline">一</note>问。经疏抄如祖父子。混合不分似为不可。</p></sp> <lb ed="X" n="0236a09"/><lb ed="R059" n="0851a06"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0236a0901">答。此行布圆融義也。祖不是父。父不是子。行布義也。 <lb ed="X" n="0236a10"/><lb ed="R059" n="0851a07"/>祖父子孙。交参共济。圆融義也。织锦而连缀千丝。调 <lb ed="X" n="0236a11"/><lb ed="R059" n="0851a08"/>羹而合和五味。味不可分而具足。丝不可析而自明。 <lb ed="X" n="0236a12"/><lb ed="R059" n="0851a09"/>盖此经是花严流类。天真父子。非异非同。幸毋以常 <lb ed="X" n="0236a13"/><lb ed="R059" n="0851a10"/>格局之。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0236a14"/><lb ed="R059" n="0851a11"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0236a1401"><note place="inline">二</note>问。科经之例。总别相对。今初曰总明大意。次合对 <lb ed="X" n="0236a15"/><lb ed="R059" n="0851a12"/>别。乃幷列四科。或恐未安。</p></sp> <lb ed="X" n="0236a16"/><lb ed="R059" n="0851a13"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0236a1601">答。总别相对。多种不同。有一总一别对者。诚如所问。 <lb ed="X" n="0236a17"/><lb ed="R059" n="0851a14"/>有一总对二别者。对三别四别者。其对均也。楞严要 <lb ed="X" n="0236a18"/><lb ed="R059" n="0851a15"/>解叙听众。初总标。二歎德。三列名。是一总对二别也。 <lb ed="X" n="0236a19"/><lb ed="R059" n="0851a16"/>花严玄谈初总序名意。二归敬请加。三开章释文。四 <lb ed="X" n="0236a20"/><lb ed="R059" n="0851a17"/>谦赞迴向。是一总对三别也。今列四科。亦一总对三 <lb ed="X" n="0236a21"/><lb ed="R059" n="0851a18"/>别也。若據花严即总即别。又安可以数量局之。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0236a22"/><lb ed="R059" n="0851b01"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0236a2201"><note place="inline">三</note>问。文中经论所载戒相多种。传记所辩受法不同。 <lb ed="X" n="0236a23"/><lb ed="R059" n="0851b02"/>经论盖指地持璎珞等。传记盖指梵网本。乃至制 <lb ed="X" n="0236a24"/><lb ed="R059" n="0851b03"/>旨本。今解似不合此。</p></sp> <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0236b" n="0236b"/> <lb ed="X" n="0236b01"/><lb ed="R059" n="0851b04"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0236b0101">答。若指梵网六本为受法。则下文良由機悟偏圆義 <lb ed="X" n="0236b02"/><lb ed="R059" n="0851b05"/>即不成。何以故。梵网六本。谁授偏機者。谁授圆機者。 <lb ed="X" n="0236b03"/><lb ed="R059" n="0851b06"/>当知此六是登壇授戒羯磨仪式。随意可用。其云传 <lb ed="X" n="0236b04"/><lb ed="R059" n="0851b07"/>记所辩。自是诸书杂集中论议发挥戒法详略。乃随 <lb ed="X" n="0236b05"/><lb ed="R059" n="0851b08"/>機耳。岂有壇上正羯磨时。分别偏圆各各为说耶。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0236b06"/><lb ed="R059" n="0851b09"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0236b0601"><note place="inline">四</note>问。等觉中。初曰观达无明源底边际。二曰断最後 <lb ed="X" n="0236b07"/><lb ed="R059" n="0851b10"/>微细无明。三曰与无明父母别。而妙觉中但曰无 <lb ed="X" n="0236b08"/><lb ed="R059" n="0851b11"/>所断者名<persName>无上士</persName>。则知无明至等觉悉<anchor xml:id="nkr_note_add_0236b0801" n="0236b0801"/><anchor xml:id="beg0236b0801" n="0236b0801"/>已<anchor xml:id="end0236b0801"/>断尽。云 <lb ed="X" n="0236b09"/><lb ed="R059" n="0851b12"/>何教義谓十地断四十品无明。又破一品名等觉。 <lb ed="X" n="0236b10"/><lb ed="R059" n="0851b13"/>又破一品名妙觉。共破四十二品。二義皆出智者。 <lb ed="X" n="0236b11"/><lb ed="R059" n="0851b14"/>稍似不同。若为融会。</p></sp> <lb ed="X" n="0236b12"/><lb ed="R059" n="0851b15"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0236b1201">答。等觉无明<anchor xml:id="nkr_note_add_0236b1201" n="0236b1201"/><anchor xml:id="beg0236b1201" n="0236b1201"/>已<anchor xml:id="end0236b1201"/>尽。然存有所断。亦是无明。幷断俱无。 <lb ed="X" n="0236b13"/><lb ed="R059" n="0851b16"/>名为更断。是知等觉断惑。妙觉断断。能断断者。方名 <lb ed="X" n="0236b14"/><lb ed="R059" n="0851b17"/>永断诸无明也故断。四十二品而入妙觉也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0236b15"/><lb ed="R059" n="0851b18"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0236b1501"><note place="inline">五</note>问。梵网单喩。何以言人法喩。</p></sp> <lb ed="X" n="0236b16"/><lb ed="R059" n="0852a01"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0236b1601">答。梵网是喩。菩萨戒是人法。合而言之。故曰人法喩 <lb ed="X" n="0236b17"/><lb ed="R059" n="0852a02"/>也。又问何得辄立经名。噫。称赞不可思议功德<persName>佛</persName>护 <lb ed="X" n="0236b18"/><lb ed="R059" n="0852a03"/>念经。什师易云<persName>佛</persName>说阿弥陀经。夫弥陀圣号。人所乐 <lb ed="X" n="0236b19"/><lb ed="R059" n="0852a04"/>闻。名以義起。易之无不可者。大师易梵网曰菩萨戒。 <lb ed="X" n="0236b20"/><lb ed="R059" n="0852a05"/>亦此意也。今合而言之。非有增也。何不可之有。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0236b21"/><lb ed="R059" n="0852a06"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0236b2101"><note place="inline">六</note>问。疏云烦恼常有故不说障。次云轻业不障轻报 <lb ed="X" n="0236b22"/><lb ed="R059" n="0852a07"/>不障。皆指障戒。今说不障真性。何也。</p></sp> <lb ed="X" n="0236b23"/><lb ed="R059" n="0852a08"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0236b2301">答。不障真性。出其由也。由不障性。故不障戒也。此三 <lb ed="X" n="0236b24"/><lb ed="R059" n="0852a09"/>障名。自古所有。原非指戒。疏乃引用。意云烦恼障不 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0236c" n="0236c"/> <lb ed="X" n="0236c01"/><lb ed="R059" n="0852a10"/>障戒耳。良由轻业彰于身口。中人亦易为防。烦恼起 <lb ed="X" n="0236c02"/><lb ed="R059" n="0852a11"/>于一心。智者犹或难免。此而障戒。尽天下无人得受 <lb ed="X" n="0236c03"/><lb ed="R059" n="0852a12"/>戒矣。故特明之。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0236c04"/><lb ed="R059" n="0852a13"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0236c0401"><note place="inline">七</note>问。论兴废中。第三亦云。尔时恒兴。尔时即废。今曰 <lb ed="X" n="0236c05"/><lb ed="R059" n="0852a14"/>常兴鲜废。何也。</p></sp> <lb ed="X" n="0236c06"/><lb ed="R059" n="0852a15"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0236c0601">答。此文当以出入恒有一句为兴。後入勝定道时。随 <lb ed="X" n="0236c07"/><lb ed="R059" n="0852a16"/>勝得名者。明入时非无。因殊勝定道映蔽戒名。其实 <lb ed="X" n="0236c08"/><lb ed="R059" n="0852a17"/>有也。下则明其退缘。言必须退定道时。乃废。及声闻 <lb ed="X" n="0236c09"/><lb ed="R059" n="0852a18"/>尽寿。菩萨成道。乃废耳。如世人谓至死方休。明无休 <lb ed="X" n="0236c10"/><lb ed="R059" n="0852b01"/>时也。據花严常恒说。炽燃说。无间说。有兴无废。亦何 <lb ed="X" n="0236c11"/><lb ed="R059" n="0852b02"/>碍也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0236c12"/><lb ed="R059" n="0852b03"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0236c1201"><note place="inline">八</note>问。戒师五德。一持戒。二十腊。三解律藏。四通禅思。 <lb ed="X" n="0236c13"/><lb ed="R059" n="0852b04"/>五慧藏通玄。而地持云必须戒德严明善解三藏。 <lb ed="X" n="0236c14"/><lb ed="R059" n="0852b05"/>今谓具二缺三。然戒德严明。必具腊矣。律诠戒。经 <lb ed="X" n="0236c15"/><lb ed="R059" n="0852b06"/>诠定论诠慧。善解三藏。必具定慧矣。恐无缺焉。</p></sp> <lb ed="X" n="0236c16"/><lb ed="R059" n="0852b07"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0236c1601">答。下文不云乎。或可以戒该腊。以慧该定。则不具而 <lb ed="X" n="0236c17"/><lb ed="R059" n="0852b08"/>具。似缺非缺。隐然五德。不必问也。但不直曰五德。而 <lb ed="X" n="0236c18"/><lb ed="R059" n="0852b09"/>曰可该者。意自有在。若直以戒为久腊。则新学暂持 <lb ed="X" n="0236c19"/><lb ed="R059" n="0852b10"/>者。必轻宿德耆年。若直以解为三学。则世智辩聪者。 <lb ed="X" n="0236c20"/><lb ed="R059" n="0852b11"/>便谓真禅实慧。且疏中何不槪云解律藏。解经藏。解 <lb ed="X" n="0236c21"/><lb ed="R059" n="0852b12"/>论藏。而必曰禅思。必曰穷玄。岂特解義云乎哉。後地 <lb ed="X" n="0236c22"/><lb ed="R059" n="0852b13"/>持本受戒式中解云亦五德意。亦之为言。即前该意 <lb ed="X" n="0236c23"/><lb ed="R059" n="0852b14"/>也。又问解不兼腊。何得复云能诵则腊久。答。半月半 <lb ed="X" n="0236c24"/><lb ed="R059" n="0852b15"/>月。积诵不休。岂非久腊。若专言解。聪利少年。昨日登 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0237a" n="0237a"/> <lb ed="X" n="0237a01"/><lb ed="R059" n="0852b16"/>壇。今日能讲。何必久腊。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0237a02"/><lb ed="R059" n="0852b17"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0237a0201"><note place="inline">九</note>问。灯明喩舍那。无待论矣。妙海在家菩萨。而与莲 <lb ed="X" n="0237a03"/><lb ed="R059" n="0852b18"/>华幷称。波勒因地未终。而曰释迦为侣。夫传法大 <lb ed="X" n="0237a04"/><lb ed="R059" n="0853a01"/>任。必属出家。极果<persName>世尊</persName>。不侔因地。以斯相比。固所 <lb ed="X" n="0237a05"/><lb ed="R059" n="0853a02"/>未安。</p></sp> <lb ed="X" n="0237a06"/><lb ed="R059" n="0853a03"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0237a0601">答。舍那授法妙海。不说妙海授法释迦。况僧俗者迹 <lb ed="X" n="0237a07"/><lb ed="R059" n="0853a04"/>也。菩萨道中。何以迹碍。双林俗士。说法王庭。祇园比 <lb ed="X" n="0237a08"/><lb ed="R059" n="0853a05"/>丘。倾心丈室。亦奚不可。若波勒者。德拟迦文。斯名等 <lb ed="X" n="0237a09"/><lb ed="R059" n="0853a06"/>侣。何必三十二相。树下成道。毫发相似。不然。赵州古 <lb ed="X" n="0237a10"/><lb ed="R059" n="0853a07"/><persName>佛</persName>。仰山小释迦。曹溪岭南有<persName>佛</persName>出世。亦皆非耶。尧曰 <lb ed="X" n="0237a11"/><lb ed="R059" n="0853a08"/>如天。天之侣也。老曰犹龙。龙之侣也。岂尧果穹窿上 <lb ed="X" n="0237a12"/><lb ed="R059" n="0853a09"/>覆。老真夭矫靑雲耶。據花严初发心时便成正觉。波 <lb ed="X" n="0237a13"/><lb ed="R059" n="0853a10"/>勒不可以侣迦文。何子自待之浅。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0237a14"/><lb ed="R059" n="0853a11"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0237a1401"><note place="inline">十</note>问。宗趣总别。擧宗遗趣。其義云何。又心地为宗。此 <lb ed="X" n="0237a15"/><lb ed="R059" n="0853a12"/>宗是趣。良以心地为宗。则无所趣故。</p></sp> <lb ed="X" n="0237a16"/><lb ed="R059" n="0853a13"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0237a1601">答。贤首五门。姑據般若心经。未及馀经。彼中原只擧 <lb ed="X" n="0237a17"/><lb ed="R059" n="0853a14"/>宗而兼趣意。如花严玄谈云。此经因果缘起理实法 <lb ed="X" n="0237a18"/><lb ed="R059" n="0853a15"/>界以为宗趣。亦宗趣兼说也。且语之所尙曰宗。宗之 <lb ed="X" n="0237a19"/><lb ed="R059" n="0853a16"/>所归曰趣。意谓立此为宗。令趣何所。不谓宗更宗他 <lb ed="X" n="0237a20"/><lb ed="R059" n="0853a17"/>也。此经心地为宗。止恶行善以归心地。即是趣意。正 <lb ed="X" n="0237a21"/><lb ed="R059" n="0853a18"/>合花严宗趣兼说之旨。盖圆教宗趣。互用无定。或擧 <lb ed="X" n="0237a22"/><lb ed="R059" n="0853b01"/>因为宗。令得果为趣。或擧果为宗。令修因为趣。因该 <lb ed="X" n="0237a23"/><lb ed="R059" n="0853b02"/>果彻。如玄谈中说。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0237a24"/><lb ed="R059" n="0853b03"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0237a2401"><note place="inline">十一</note>问。乳味判教。亦有说乎。</p></sp> <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0237b" n="0237b"/> <lb ed="X" n="0237b01"/><lb ed="R059" n="0853b04"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0237b0101">答。據三聚出方等。可判生酥。而自古五时结经。原以 <lb ed="X" n="0237b02"/><lb ed="R059" n="0853b05"/>梵网花严判归乳味。良由此经从心出一切法。喩从 <lb ed="X" n="0237b03"/><lb ed="R059" n="0853b06"/>乳出酪酥醍醐也。又<persName>佛</persName>最初结戒喩牛最初出乳也。 <lb ed="X" n="0237b04"/><lb ed="R059" n="0853b07"/>又涅槃最後之训不離乎戒。喩醍醐最後之味不離 <lb ed="X" n="0237b05"/><lb ed="R059" n="0853b08"/>乎乳也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0237b06"/><lb ed="R059" n="0853b09"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0237b0601"><note place="inline">十二</note>问。诸经皆有当機。此经何以不列听众。</p></sp> <lb ed="X" n="0237b07"/><lb ed="R059" n="0853b10"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0237b0701">答。不列当機者。此经是一切菩萨所同学。无一非機 <lb ed="X" n="0237b08"/><lb ed="R059" n="0853b11"/>也。必论当機。则释释自是当機。故不说也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0237b09"/><lb ed="R059" n="0853b12"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0237b0901"><note place="inline">十三</note>问。华表因。实表果。今供舍那之花何不表因。</p></sp> <lb ed="X" n="0237b10"/><lb ed="R059" n="0853b13"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0237b1001">答。因果宛然。诸君自不察耳。此经以心地为宗。无一 <lb ed="X" n="0237b11"/><lb ed="R059" n="0853b14"/>法不从心地中流。无一法不还归心地者。菩萨万行。 <lb ed="X" n="0237b12"/><lb ed="R059" n="0853b15"/>若非出自一心。还归一心。即不名<persName>佛</persName>因。不名<persName>佛</persName>果。今 <lb ed="X" n="0237b13"/><lb ed="R059" n="0853b16"/>此花出舍那心地。表菩萨从自心中出无量因行。还 <lb ed="X" n="0237b14"/><lb ed="R059" n="0853b17"/>以此花供养彼<persName>佛</persName>。表还以自心因行成自心果<persName>佛</persName>也。 <lb ed="X" n="0237b15"/><lb ed="R059" n="0853b18"/>據花严因赅果彻。不離因果。不落因果。拈来无一物 <lb ed="X" n="0237b16"/><lb ed="R059" n="0854a01"/>不可供<persName>佛</persName>。擧起无一法不可为因。若执华必表因。非 <lb ed="X" n="0237b17"/><lb ed="R059" n="0854a02"/>圆教義。何以故。有时华表因。实表果。开花後乃结实 <lb ed="X" n="0237b18"/><lb ed="R059" n="0854a03"/>故。有时实表因。华表果。种核後乃生花故。有时定因 <lb ed="X" n="0237b19"/><lb ed="R059" n="0854a04"/>慧果。净极光通故。有时慧因定果。惑破心安故。恶可 <lb ed="X" n="0237b20"/><lb ed="R059" n="0854a05"/>一途而取。一格而论乎。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0237b21"/><lb ed="R059" n="0854a06"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0237b2101"><note place="inline">十四</note>问。体性虚空花光三昧。既入三昧。何有华光。而 <lb ed="X" n="0237b22"/><lb ed="R059" n="0854a07"/>云任运自现。</p></sp> <lb ed="X" n="0237b23"/><lb ed="R059" n="0854a08"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0237b2301">答。<persName>如来</persName>妙定。非动非静而常动静。非出非入而常出 <lb ed="X" n="0237b24"/><lb ed="R059" n="0854a09"/>入。此三昧号体性虚空。虚对实故。使体性不虚。当如 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0237c" n="0237c"/> <lb ed="X" n="0237c01"/><lb ed="R059" n="0854a10"/>山不纳山。石不容石。一顽定耳。体本虚空。故华光任 <lb ed="X" n="0237c02"/><lb ed="R059" n="0854a11"/>现。岂以既入三昧。便应<g ref="#CB01926">灰</g>灭不生。圆觉经<persName>如来</persName>入大 <lb ed="X" n="0237c03"/><lb ed="R059" n="0854a12"/>光明藏三昧。而现起净土。与十二大士更相酬答。抑 <lb ed="X" n="0237c04"/><lb ed="R059" n="0854a13"/>又何也。且三昧有百千万亿等名。不是一味寂静。故 <lb ed="X" n="0237c05"/><lb ed="R059" n="0854a14"/>有三昧。二乘尙不闻其名。菩萨犹未解其義。而执泥 <lb ed="X" n="0237c06"/><lb ed="R059" n="0854a15"/>寂静。则狮子奋迅。狮子嚬呻等。皆成喧闹矣。又问诸 <lb ed="X" n="0237c07"/><lb ed="R059" n="0854a16"/>三昧皆有出入。何独此中而说出入。答。出入非难。自 <lb ed="X" n="0237c08"/><lb ed="R059" n="0854a17"/>在为难。二乘敛念方入。起念方出。不名自在。随心自 <lb ed="X" n="0237c09"/><lb ed="R059" n="0854a18"/>在。乃称妙定也。據花严即入即出。依报正报交互圆 <lb ed="X" n="0237c10"/><lb ed="R059" n="0854b01"/>融。不可思议。此特其小小者耳。何足为异。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0237c11"/><lb ed="R059" n="0854b02"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0237c1101"><note place="inline">十五</note>问。<persName>佛</persName>言吾今来此八千返。表法而<anchor xml:id="nkr_note_add_0237c1101" n="0237c1101"/><anchor xml:id="beg0237c1101" n="0237c1101"/>已<anchor xml:id="end0237c1101"/>。云何实说。</p></sp> <lb ed="X" n="0237c12"/><lb ed="R059" n="0854b03"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0237c1201">答。若據表法门中。句句字字无非表者。若據示现作 <lb ed="X" n="0237c13"/><lb ed="R059" n="0854b04"/>则。就令实说何妨。盖<persName>佛</persName>所说经。无一法不事理双融。 <lb ed="X" n="0237c14"/><lb ed="R059" n="0854b05"/>表实兼具。言表则必有实。擧实则表在中。此之往返。 <lb ed="X" n="0237c15"/><lb ed="R059" n="0854b06"/>得无疑骇以为多耶。老子尙无世不出。雲门乃三作 <lb ed="X" n="0237c16"/><lb ed="R059" n="0854b07"/>国王。此皆实有。不是表法。何独<persName>如来</persName>八千之返。便无 <lb ed="X" n="0237c17"/><lb ed="R059" n="0854b08"/>其事。且<persName>如来</persName>褈褈往返。既纯表非实。花严褈褈法界。 <lb ed="X" n="0237c18"/><lb ed="R059" n="0854b09"/>亦纯表非实耶。空花<persName>佛</persName>事。水月道场。法性光中。万转 <lb ed="X" n="0237c19"/><lb ed="R059" n="0854b10"/>千迴。事出平常。全无奇特。何疑何骇。又问。科云横指 <lb ed="X" n="0237c20"/><lb ed="R059" n="0854b11"/>处会。今十处则不及馀方。竖明往复。今八千则未周 <lb ed="X" n="0237c21"/><lb ed="R059" n="0854b12"/>尘劫。何名<persName>如来</persName>悲愿之廣。答。此谓借有尽彰无尽也。 <lb ed="X" n="0237c22"/><lb ed="R059" n="0854b13"/>赞<persName>佛</persName>曰万德。万岂尽<persName>佛</persName>。号民曰百姓。百岂尽民。虽曰 <lb ed="X" n="0237c23"/><lb ed="R059" n="0854b14"/>十处八千。即是横无涯际。竖无终穷也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0237c24"/><lb ed="R059" n="0854b15"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0237c2401"><note place="inline">十六</note>问。疏称莲花二義。处浊不汚。譬舍那居秽不染。 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0238a" n="0238a"/> <lb ed="X" n="0238a01"/><lb ed="R059" n="0854b16"/>以喩彰德。止成一義。云何二義。</p></sp> <lb ed="X" n="0238a02"/><lb ed="R059" n="0854b17"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0238a0201">答。二義者。一则华必处浊。不处高原。譬<persName>佛</persName>示居秽土。 <lb ed="X" n="0238a03"/><lb ed="R059" n="0854b18"/>不居净土也。一则华虽处浊而不汚。譬<persName>佛</persName>居秽土而 <lb ed="X" n="0238a04"/><lb ed="R059" n="0855a01"/>不染也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0238a05"/><lb ed="R059" n="0855a02"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0238a0501"><note place="inline">十七</note>问。古解经者。各有所宗。今解此经。当宗何者。如 <lb ed="X" n="0238a06"/><lb ed="R059" n="0855a03"/>别有所宗。不应依就台疏。如都无所宗。则是汗漫 <lb ed="X" n="0238a07"/><lb ed="R059" n="0855a04"/>臆说。愿为剖示。</p></sp> <lb ed="X" n="0238a08"/><lb ed="R059" n="0855a05"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0238a0801">答。此有三句。一曰本宗。二曰兼宗。三曰无宗。言本宗 <lb ed="X" n="0238a09"/><lb ed="R059" n="0855a06"/>者。即禅宗故。此宗即是心为宗故。心者群经之祖。万 <lb ed="X" n="0238a10"/><lb ed="R059" n="0855a07"/>法之源。心地二字。摄菩萨戒无弗尽故。又此心即是 <lb ed="X" n="0238a11"/><lb ed="R059" n="0855a08"/>大花严故。言兼宗者。达心之士。不但甁环钗玔色色 <lb ed="X" n="0238a12"/><lb ed="R059" n="0855a09"/>皆金。亦复草木瓦砾无非金者。阿含小教。外道偏门。 <lb ed="X" n="0238a13"/><lb ed="R059" n="0855a10"/>善巧用之。悉成圆義。何况台教依而就之。谁谓不可。 <lb ed="X" n="0238a14"/><lb ed="R059" n="0855a11"/>以我心宗。发彼義疏。台之为教。不出心故。如必硬竖 <lb ed="X" n="0238a15"/><lb ed="R059" n="0855a12"/>刹竿。各不相下。喩如同胞兄弟。而互相害。大忤逆故。 <lb ed="X" n="0238a16"/><lb ed="R059" n="0855a13"/>言无宗者。觅心体相不可得故。常为心宗。不宗心故。 <lb ed="X" n="0238a17"/><lb ed="R059" n="0855a14"/>故云幷所谓心地者亦不可得也。又问。既云禅宗。又 <lb ed="X" n="0238a18"/><lb ed="R059" n="0855a15"/>云花严。花严五教。禅居顿位。顿之去圆。未达一间。何 <lb ed="X" n="0238a19"/><lb ed="R059" n="0855a16"/>得幷擧。答淸凉赞天台四教理致圆备。而五教加顿。 <lb ed="X" n="0238a20"/><lb ed="R059" n="0855a17"/>補台之备而未备也。以达摩一宗无可安著。聊判归 <lb ed="X" n="0238a21"/><lb ed="R059" n="0855a18"/>顿。而实顿有二義。一但顿。二圆顿。此禅宗正圆顿之 <lb ed="X" n="0238a22"/><lb ed="R059" n="0855b01"/>顿。然何以不名为圆。良由专重直指见性以破渐宗。 <lb ed="X" n="0238a23"/><lb ed="R059" n="0855b02"/>于法界缘起之義。虽具在中。而非所重。救时为急。无 <lb ed="X" n="0238a24"/><lb ed="R059" n="0855b03"/>暇论故。如阿伽陀药虽有轻骨之能。疗病为急。无暇 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0238b" n="0238b"/> <lb ed="X" n="0238b01"/><lb ed="R059" n="0855b04"/>论故。不可遂谓无斯能也。又此宗本曰教外别传。则 <lb ed="X" n="0238b02"/><lb ed="R059" n="0855b05"/>小乘大乘一切乘所不能收。四教五教一切教所不 <lb ed="X" n="0238b03"/><lb ed="R059" n="0855b06"/>能摄。不唯出彼渐阶。亦复不居顿格。非但超乎顿位。 <lb ed="X" n="0238b04"/><lb ed="R059" n="0855b07"/>亦复不受圆名。贤首判顿。亦不得<anchor xml:id="nkr_note_add_0238b0401" n="0238b0401"/><anchor xml:id="beg0238b0401" n="0238b0401"/>已<anchor xml:id="end0238b0401"/>而姑为寄位云 <lb ed="X" n="0238b05"/><lb ed="R059" n="0855b08"/>尔。岂可真以位分拘耶。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0238b06"/><lb ed="R059" n="0855b09"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0238b0601"><note place="inline">十八</note>问。达摩西来。既号传法正宗。何得台宗。不与传 <lb ed="X" n="0238b07"/><lb ed="R059" n="0855b10"/>灯之列。为是高过禅宗。为是未称直指。</p></sp> <lb ed="X" n="0238b08"/><lb ed="R059" n="0855b11"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0238b0801">答。此有二義。一者天台教观起自前故。中论一偈。教 <lb ed="X" n="0238b09"/><lb ed="R059" n="0855b12"/>观所宗。慧文传之南嶽。南嶽传之智者。达摩未来。人 <lb ed="X" n="0238b10"/><lb ed="R059" n="0855b13"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0238b1001" n="0238b1001"/><anchor xml:id="beg0238b1001" n="0238b1001"/>已<anchor xml:id="end0238b1001"/>修习。特由智者乃大阐耳。二者天台教观。犹属教 <lb ed="X" n="0238b11"/><lb ed="R059" n="0855b14"/>故。达摩一宗。教外直指。纔说教观。早曲了也。是以教 <lb ed="X" n="0238b12"/><lb ed="R059" n="0855b15"/>观虽极玄妙。不出教乘中事耳。台教不与禅宗。以是 <lb ed="X" n="0238b13"/><lb ed="R059" n="0855b16"/>之故。非台教立法有未善也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0238b14"/><lb ed="R059" n="0855b17"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0238b1401"><note place="inline">十九</note>问。内戒外刑。道俗各别。内书外典。权实迥殊。何 <lb ed="X" n="0238b15"/><lb ed="R059" n="0855b18"/>得博引九经。巧附五罚。又教而不改。教者何尤。此 <lb ed="X" n="0238b16"/><lb ed="R059" n="0856a01"/>里塾之言。春风沂水。鼓瑟自娱。此狂夫之态。不宜 <lb ed="X" n="0238b17"/><lb ed="R059" n="0856a02"/>引入。以乱圣经。</p></sp> <lb ed="X" n="0238b18"/><lb ed="R059" n="0856a03"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0238b1801">答。法花谓治世语言资生业等。皆与实相不相违偝。 <lb ed="X" n="0238b19"/><lb ed="R059" n="0856a04"/>当知无书不可援引。且释迦亲为教主。而六群调达 <lb ed="X" n="0238b20"/><lb ed="R059" n="0856a05"/>终不可化。将无教者之尤耶。又止谓鼓瑟不碍贤人。 <lb ed="X" n="0238b21"/><lb ed="R059" n="0856a06"/>何曾道菩萨必须鼓瑟。幸唯逆志。毋但执辞。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0238b22"/><lb ed="R059" n="0856a07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0238b2201"><note place="inline">二十</note>问。经称释迦从花严没。于阎浮出。乃十处说法。 <lb ed="X" n="0238b23"/><lb ed="R059" n="0856a08"/>是先生人间。後陞天宫说法也。又云。入天宫说魔 <lb ed="X" n="0238b24"/><lb ed="R059" n="0856a09"/>受化经<anchor xml:id="nkr_note_add_0238b2401" n="0238b2401"/><anchor xml:id="beg0238b2401" n="0238b2401"/>已<anchor xml:id="end0238b2401"/>。下生阎浮。是先于天宫说法。後生人间 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0238c" n="0238c"/> <lb ed="X" n="0238c01"/><lb ed="R059" n="0856a10"/>也。二说若为融会。</p></sp> <lb ed="X" n="0238c02"/><lb ed="R059" n="0856a11"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0238c0201">答。據花严双垂两相。则知<persName>佛</persName>体本来无二。众生所见 <lb ed="X" n="0238c03"/><lb ed="R059" n="0856a12"/>不同。既能两相双垂。岂不能两时双示。谓天宫说法。 <lb ed="X" n="0238c04"/><lb ed="R059" n="0856a13"/>後降人间亦可。谓人间成<persName>佛</persName>。後陞天宫亦可。谓天宫 <lb ed="X" n="0238c05"/><lb ed="R059" n="0856a14"/>说法<anchor xml:id="nkr_note_add_0238c0501" n="0238c0501"/><anchor xml:id="beg0238c0501" n="0238c0501"/>已<anchor xml:id="end0238c0501"/>。後生人间还陞天宫说法亦可。谓人间天上 <lb ed="X" n="0238c06"/><lb ed="R059" n="0856a15"/>一时成<persName>佛</persName>说法亦可。圆融之说。浑先後以何妨。无间 <lb ed="X" n="0238c07"/><lb ed="R059" n="0856a16"/>之谈。通古今而一息。不必执文而失理也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0238c08"/><lb ed="R059" n="0856a17"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0238c0801"><note place="inline">二十一</note>问。颂中俱来至我所。钞云表体皆归一心。夫心 <lb ed="X" n="0238c09"/><lb ed="R059" n="0856a18"/>即是体。无摄体归心之理。</p></sp> <lb ed="X" n="0238c10"/><lb ed="R059" n="0856b01"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0238c1001">答。心行对说。则心为体。行为用。单擧一心。则常寂常 <lb ed="X" n="0238c11"/><lb ed="R059" n="0856b02"/>照。常寂体也。常照用也。体用归一心。犹言体在是用 <lb ed="X" n="0238c12"/><lb ed="R059" n="0856b03"/>在是也。不可泥归字而疑摄体归心也。且太极静而 <lb ed="X" n="0238c13"/><lb ed="R059" n="0856b04"/>生阴。动而生阳。太极之说。未尽至理。尙双具动静。岂 <lb ed="X" n="0238c14"/><lb ed="R059" n="0856b05"/>应舍那心地。不通体用。若心专属体。则与用成对待。 <lb ed="X" n="0238c15"/><lb ed="R059" n="0856b06"/>何名一心三观。而为中道第一谛乎。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0238c16"/><lb ed="R059" n="0856b07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0238c1601"><note place="inline">二十二</note>问。孝顺父母以及至道。当分四境。不应科勝因 <lb ed="X" n="0238c17"/><lb ed="R059" n="0856b08"/>勝果。</p></sp> <lb ed="X" n="0238c18"/><lb ed="R059" n="0856b09"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0238c1801">答。分四境亦有此说。今当以大师所科为正。若分四 <lb ed="X" n="0238c19"/><lb ed="R059" n="0856b10"/>境。何不直言孝顺父母师僧三宝至道。而复于至道 <lb ed="X" n="0238c20"/><lb ed="R059" n="0856b11"/>上加孝顺二字。况三宝之中<anchor xml:id="nkr_note_add_0238c2001" n="0238c2001"/><anchor xml:id="beg0238c2001" n="0238c2001"/>已<anchor xml:id="end0238c2001"/>有法矣。岂三宝中法 <lb ed="X" n="0238c21"/><lb ed="R059" n="0856b12"/>犹未尽道。而别有至道之法。所当孝顺耶。故前三属 <lb ed="X" n="0238c22"/><lb ed="R059" n="0856b13"/>因。至道属果。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0238c23"/><lb ed="R059" n="0856b14"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0238c2301"><note place="inline">二十三</note>问。讨罪国有明条。杀人经无显证。琉璃灭释。<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0238c24"/><lb ed="R059" n="0856b15"/>何不诛。调达害兄。<persName>佛</persName>何故纵。今言有罪而杀。杀何 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0239a" n="0239a"/> <lb ed="X" n="0239a01"/><lb ed="R059" n="0856b16"/>犯焉。妄害生灵。违<persName>佛</persName>规训。古云。外道入<persName>佛</persName>法中。必 <lb ed="X" n="0239a02"/><lb ed="R059" n="0856b17"/>破灭<persName>佛</persName>法。斯其验欤。愿释所惑。</p></sp> <lb ed="X" n="0239a03"/><lb ed="R059" n="0856b18"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0239a0301">答。见機得杀。本之疏文。疏文本之<persName>佛</persName>说。非臆见也。夫 <lb ed="X" n="0239a04"/><lb ed="R059" n="0857a01"/>沙门专慈悲之业。王臣主生杀之权。发隐分别明甚。 <lb ed="X" n="0239a05"/><lb ed="R059" n="0857a02"/>今谓<persName>佛</persName>是沙门类耶。王臣类耶。何得引琉璃调达而 <lb ed="X" n="0239a06"/><lb ed="R059" n="0857a03"/>证不杀。且王臣杀戒。非特与沙门殊。亦复与庶民异。 <lb ed="X" n="0239a07"/><lb ed="R059" n="0857a04"/>杀有罪而成犯。是王臣终无受戒之日矣。故珪禅师 <lb ed="X" n="0239a08"/><lb ed="R059" n="0857a05"/>为嶽神授戒。不禁其行杀也。唯禁其滥刑及无辜也。 <lb ed="X" n="0239a09"/><lb ed="R059" n="0857a06"/>不禁其取财也。唯禁其威福求享祀也。不禁其婚娶 <lb ed="X" n="0239a10"/><lb ed="R059" n="0857a07"/>也。唯禁其罗欲乖大伦也。不禁其语言也。唯禁其虚 <lb ed="X" n="0239a11"/><lb ed="R059" n="0857a08"/>妄违天心也。不禁其饮宴也。唯禁其沉湎败正事也。 <lb ed="X" n="0239a12"/><lb ed="R059" n="0857a09"/>如斯说法。是谓逐機随缘而不逾矩。千变万化而不 <lb ed="X" n="0239a13"/><lb ed="R059" n="0857a10"/>離心。逆顺双宜。僧俗两利。上符千圣。下济群生。噫。人 <lb ed="X" n="0239a14"/><lb ed="R059" n="0857a11"/>人作如是外道。<persName>佛</persName>法其长隆乎。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0239a15"/><lb ed="R059" n="0857a12"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0239a1501"><note place="inline">二十四</note>问。君父之雠必报。此权教也。内经出。权教隳。安 <lb ed="X" n="0239a16"/><lb ed="R059" n="0857a13"/>得复引陈恒赵盾之迹。违释迦智者之言。无论王 <lb ed="X" n="0239a17"/><lb ed="R059" n="0857a14"/>臣。想当悉禁。</p></sp> <lb ed="X" n="0239a18"/><lb ed="R059" n="0857a15"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0239a1801">答。儒者不喜<persName>佛</persName>法。正为此等。何怪乎古今谤僧曰无 <lb ed="X" n="0239a19"/><lb ed="R059" n="0857a16"/>父无君耶。且孔子尙不得讨陈恒。则世之乱臣贼子。 <lb ed="X" n="0239a20"/><lb ed="R059" n="0857a17"/>唯恐人不受菩萨戒。何以故。受戒者坚。则行恶者便。 <lb ed="X" n="0239a21"/><lb ed="R059" n="0857a18"/>是菩萨戒者乱之资也。<persName>佛</persName>法圆妙。世出世间。融通不 <lb ed="X" n="0239a22"/><lb ed="R059" n="0857b01"/>滞。而迂人执之。其祸至此。可勝歎哉。馀发隐中<anchor xml:id="nkr_note_add_0239a2201" n="0239a2201"/><anchor xml:id="beg0239a2201" n="0239a2201"/>已<anchor xml:id="end0239a2201"/>反 <lb ed="X" n="0239a23"/><lb ed="R059" n="0857b02"/>覆推明。兹不复赘。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0239a24"/><lb ed="R059" n="0857b03"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0239a2401"><note place="inline">二十五</note>问。映灯影而授戒。见日光而撤壇。密示暗传。夜 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0239b" n="0239b"/> <lb ed="X" n="0239b01"/><lb ed="R059" n="0857b04"/>聚晓散。不使人增惑耶。</p></sp> <lb ed="X" n="0239b02"/><lb ed="R059" n="0857b05"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0239b0201">答。朝至尊以五鼓。祀宣圣以淸宵。未闻其增惑也。孟 <lb ed="X" n="0239b03"/><lb ed="R059" n="0857b06"/>氏谓夜气淸明。登师云白日喧杂。愿合而观之。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0239b04"/><lb ed="R059" n="0857b07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0239b0401"><note place="inline">二十六</note>问。遊戏翰墨。何损毘尼。如可如解。应有别愆。非 <lb ed="X" n="0239b05"/><lb ed="R059" n="0857b08"/>关诗画。若休若永。未闻堕落。可遽讥评。必欲个个 <lb ed="X" n="0239b06"/><lb ed="R059" n="0857b09"/>卢能。但恐人人獬廌。决目而名净目。迷心而曰净 <lb ed="X" n="0239b07"/><lb ed="R059" n="0857b10"/>心。哀哉空王。出假无日。</p></sp> <lb ed="X" n="0239b08"/><lb ed="R059" n="0857b11"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0239b0801">答。非谓诗必白癞。画必泥犁也。诗画无救乎二人之 <lb ed="X" n="0239b09"/><lb ed="R059" n="0857b12"/>难。见为僧者当学道。不当杂学云尔。噫。果是即境明 <lb ed="X" n="0239b10"/><lb ed="R059" n="0857b13"/>心。推馀济物。则逢场作戏。无所不可。如或未然。唯恐 <lb ed="X" n="0239b11"/><lb ed="R059" n="0857b14"/>你不放下心。闭却眼。若肯人人决目。个个迷心。敢保 <lb ed="X" n="0239b12"/><lb ed="R059" n="0857b15"/>五眼圆明。千灵洞彻在。且菩萨出假。则弘施六度万 <lb ed="X" n="0239b13"/><lb ed="R059" n="0857b16"/>行。普度九有四生。而徒咏月题花。图山绘水。明道之 <lb ed="X" n="0239b14"/><lb ed="R059" n="0857b17"/>功不切。兼利之化何成。至哉<persName>天人师</persName>。不出如是假。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0239b15"/><lb ed="R059" n="0857b18"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0239b1501"><note place="inline">二十七</note>问。经中谓铁锤碎身。终不以破戒之身受人礼 <lb ed="X" n="0239b16"/><lb ed="R059" n="0858a01"/>拜。今有愧戒德之难全。望弟子而触礼。<anchor xml:id="nkr_note_add_0239b1601" n="0239b1601"/><anchor xml:id="beg0239b1601" n="0239b1601"/>已<anchor xml:id="end0239b1601"/>出下<g ref="#CB15081">策</g>。 <lb ed="X" n="0239b17"/><lb ed="R059" n="0858a02"/>何名上人。</p></sp> <lb ed="X" n="0239b18"/><lb ed="R059" n="0858a03"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0239b1801">答。无德而揣<anchor xml:id="nkr_note_add_0239b1801" n="0239b1801"/><anchor xml:id="beg0239b1801" n="0239b1801"/>己<anchor xml:id="end0239b1801"/>自卑。正遵<persName>佛</persName>制。欺世而罔尊自大。乃 <lb ed="X" n="0239b19"/><lb ed="R059" n="0858a04"/>叛圣谟。非上人且免罪人。出下<g ref="#CB15081">策</g>犹勝无<g ref="#CB15081">策</g>。然虽如 <lb ed="X" n="0239b20"/><lb ed="R059" n="0858a05"/>是。亦有其地弥高。其心弥下者。不轻位证菩萨。而遍 <lb ed="X" n="0239b21"/><lb ed="R059" n="0858a06"/>礼四众。莫须戒德难全。夏禹身任国王。而亟拜昌言。 <lb ed="X" n="0239b22"/><lb ed="R059" n="0858a07"/>应是多过自赧。良由权实初无定法。低昂各有攸宜。 <lb ed="X" n="0239b23"/><lb ed="R059" n="0858a08"/>时当居正位以作後学之司南。则慈明安坐而纳展 <lb ed="X" n="0239b24"/><lb ed="R059" n="0858a09"/>可也。时当崇厚道以觉狂夫之我慢。则藏师俯偻而 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0239c" n="0239c"/> <lb ed="X" n="0239c01"/><lb ed="R059" n="0858a10"/>避拜亦可也。妙用无恒。固未可轻议也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0239c02"/><lb ed="R059" n="0858a11"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0239c0201"><note place="inline">二十八</note>问。千华<persName>佛</persName>亲自说经。一切人尽得受戒。唯除七 <lb ed="X" n="0239c03"/><lb ed="R059" n="0858a12"/>逆。谁列三层。莫引权文。碍彼圆器。又谓在家者。亦 <lb ed="X" n="0239c04"/><lb ed="R059" n="0858a13"/>必先受五戒。而经中列位数次。皆首王臣。意者王 <lb ed="X" n="0239c05"/><lb ed="R059" n="0858a14"/>臣。容可直受。</p></sp> <lb ed="X" n="0239c06"/><lb ed="R059" n="0858a15"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0239c0601">答。层楼喩出金口。善戒律非小乘。纵彼圆機。须遵定 <lb ed="X" n="0239c07"/><lb ed="R059" n="0858a16"/>制。如必直受。亦有方便。不壞次第而得直受。一日之 <lb ed="X" n="0239c08"/><lb ed="R059" n="0858a17"/>内。先受五戒。随受菩萨戒是也。若出家者。亦一日内。 <lb ed="X" n="0239c09"/><lb ed="R059" n="0858a18"/>先受十戒。随受具戒。及菩萨戒。名虽直受。不越次故。 <lb ed="X" n="0239c10"/><lb ed="R059" n="0858b01"/>岂独王臣。僧俗一切皆可行也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0239c11"/><lb ed="R059" n="0858b02"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0239c1101"><note place="inline">二十九</note>问。<persName>佛</persName>戒尽必然之辞。发隐倡不必然之说。若云 <lb ed="X" n="0239c12"/><lb ed="R059" n="0858b03"/>无执。何用坚持。如为奴事众。割肉饲鹰等。皆实有 <lb ed="X" n="0239c13"/><lb ed="R059" n="0858b04"/>之。而曰不必然。何也。</p></sp> <lb ed="X" n="0239c14"/><lb ed="R059" n="0858b05"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0239c1401">答。不必然。言不必定然。非决不然也。何也。奉<persName>佛</persName>而必 <lb ed="X" n="0239c15"/><lb ed="R059" n="0858b06"/>为奴。则苍生无君主。济物而必割肉。则初学无完肤。 <lb ed="X" n="0239c16"/><lb ed="R059" n="0858b07"/>法师而必讲经。则废法花五种。日食而必三两。则类 <lb ed="X" n="0239c17"/><lb ed="R059" n="0858b08"/>何曾万钱。于今人中。而必无谶为师。则贤者竟无师。 <lb ed="X" n="0239c18"/><lb ed="R059" n="0858b09"/>于今时中。而必奉祠得度。则贫者终不度。不必然者。 <lb ed="X" n="0239c19"/><lb ed="R059" n="0858b10"/>此类是也。有此不必然。其必然者乃可常然。无此不 <lb ed="X" n="0239c20"/><lb ed="R059" n="0858b11"/>必然。则必然者穷矣。穷则变。变则通。通则久。世出世 <lb ed="X" n="0239c21"/><lb ed="R059" n="0858b12"/>间一也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0239c22"/><lb ed="R059" n="0858b13"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0239c2201"><note place="inline">三十</note>问。居士时亦讲经。还可传戒作师否。</p></sp> <lb ed="X" n="0239c23"/><lb ed="R059" n="0858b14"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0239c2301">答。此在自度。儒而悟<persName>佛</persName>道。不妨为天下僧人师。僧而 <lb ed="X" n="0239c24"/><lb ed="R059" n="0858b15"/>明圣学。不妨为天下儒人师。如其不然。业有专攻。门 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0240a" n="0240a"/> <lb ed="X" n="0240a01"/><lb ed="R059" n="0858b16"/>庭各别。修齐治平之術。应属素王。羯磨佈萨之仪。还 <lb ed="X" n="0240a02"/><lb ed="R059" n="0858b17"/>归缁侣耳。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0240a03"/><lb ed="R059" n="0858b18"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0240a0301"><note place="inline">三十一</note>问。未受戒者皆名恶人。近则沙弥比丘。惊蒙斯 <lb ed="X" n="0240a04"/><lb ed="R059" n="0859a01"/>号。远则尧舜周孔。滥被斯名。隋炀超文景之先。房 <lb ed="X" n="0240a05"/><lb ed="R059" n="0859a02"/>融轶姚宋之上。实所未喩。</p></sp> <lb ed="X" n="0240a06"/><lb ed="R059" n="0859a03"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0240a0601">答。此有二義。一者对待義。未受戒。善者皆名为恶。犹 <lb ed="X" n="0240a07"/><lb ed="R059" n="0859a04"/>未登圣地者。皆名为凡。非兇恶之恶也。又<persName>佛</persName>法每勝 <lb ed="X" n="0240a08"/><lb ed="R059" n="0859a05"/>世法。世间之善人。在<persName>佛</persName>法中犹名恶。世间之圣人。在 <lb ed="X" n="0240a09"/><lb ed="R059" n="0859a06"/><persName>佛</persName>法中犹名凡也。二者激励義。不受戒即恶。明戒必 <lb ed="X" n="0240a10"/><lb ed="R059" n="0859a07"/>不可不受也。據斯二義。然则尧舜周孔虽不受戒。不 <lb ed="X" n="0240a11"/><lb ed="R059" n="0859a08"/>失为世间圣人。隋君房相使终持戒。又岂但超文景 <lb ed="X" n="0240a12"/><lb ed="R059" n="0859a09"/>轶姚宋而<anchor xml:id="nkr_note_add_0240a1201" n="0240a1201"/><anchor xml:id="beg0240a1201" n="0240a1201"/>已<anchor xml:id="end0240a1201"/>哉。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0240a13"/><lb ed="R059" n="0859a10"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0240a1301"><note place="inline">三十二</note>问。圆悟高庵。分曹树黨。两家各统门徒。二老安 <lb ed="X" n="0240a14"/><lb ed="R059" n="0859a11"/>得无与。即今鬥争坚固。良由长老含容。弥勒久滞 <lb ed="X" n="0240a15"/><lb ed="R059" n="0859a12"/>求名。时师未免好勝。莫护先贤之短。应开後学之 <lb ed="X" n="0240a16"/><lb ed="R059" n="0859a13"/>迷。</p></sp> <lb ed="X" n="0240a17"/><lb ed="R059" n="0859a14"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0240a1701">答。蔺相如尙忍私仇。刘元城不失和气。彼圆悟高庵。 <lb ed="X" n="0240a18"/><lb ed="R059" n="0859a15"/>继祖传灯。代<persName>佛</persName>扬化。犹有这个在。何名那畔人。是将 <lb ed="X" n="0240a19"/><lb ed="R059" n="0859a16"/>以丹朱慢遊。而罪帝尧无義方。冉求聚敛。而讥孔子 <lb ed="X" n="0240a20"/><lb ed="R059" n="0859a17"/>非善教否耶。是将以六群乱德。二众分河。而谓释迦 <lb ed="X" n="0240a21"/><lb ed="R059" n="0859a18"/>未免好勝否耶。虽然。容有主张正论。而扶末法报<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0240a22"/><lb ed="R059" n="0859b01"/>恩者。又不可避小嫌而迷大体也。菩萨无恶名怖。豪 <lb ed="X" n="0240a23"/><lb ed="R059" n="0859b02"/>杰之士思之。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0240a24"/><lb ed="R059" n="0859b03"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX38p0240a2401"><note place="inline">三十三</note>问。一家教观。三谛释经。相沿至今。讫无异说。乃 <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0240b" n="0240b"/> <lb ed="X" n="0240b01"/><lb ed="R059" n="0859b04"/>云疏主自不执法。岂是门人妄启他途。夫中道勝 <lb ed="X" n="0240b02"/><lb ed="R059" n="0859b05"/>法。相去幾许。而以此讥章安荆溪。又何怪人之刺 <lb ed="X" n="0240b03"/><lb ed="R059" n="0859b06"/>温陵长水耶。</p></sp> <lb ed="X" n="0240b04"/><lb ed="R059" n="0859b07"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX38p0240b0401">答。不执法者。谓通法而不滞。非谓废法而不用也。疏 <lb ed="X" n="0240b05"/><lb ed="R059" n="0859b08"/>云凡菩萨勝法皆名第一義。凡之一字。语意自明。无 <lb ed="X" n="0240b06"/><lb ed="R059" n="0859b09"/>可疑者。且三谛者。其原起于<persName>佛</persName>说。岂真天台倡说。其 <lb ed="X" n="0240b07"/><lb ed="R059" n="0859b10"/>说通于诸家。岂真天台一家耶。故法法皆谛。谛谛皆 <lb ed="X" n="0240b08"/><lb ed="R059" n="0859b11"/>三。不言三谛。亦具三谛。正不必尽将经论一字一句 <lb ed="X" n="0240b09"/><lb ed="R059" n="0859b12"/>定判三谛。却似编排三谛当差。非通人之论。是名执 <lb ed="X" n="0240b10"/><lb ed="R059" n="0859b13"/>法。发隐第四十一轻垢中。<anchor xml:id="nkr_note_add_0240b1001" n="0240b1001"/><anchor xml:id="beg0240b1001" n="0240b1001"/>已<anchor xml:id="end0240b1001"/>反复推明。请更详览。又 <lb ed="X" n="0240b11"/><lb ed="R059" n="0859b14"/>章安荆溪。亦不执法。亦无可讥。辗转後来。各立门庭。 <lb ed="X" n="0240b12"/><lb ed="R059" n="0859b15"/>分别太甚。乃成拘碍耳。寧止二公。温陵长水。焉可<anchor xml:id="nkr_note_add_0240b1201" n="0240b1201"/><anchor xml:id="beg0240b1201" n="0240b1201"/>刺<anchor xml:id="end0240b1201"/> <lb ed="X" n="0240b13"/><lb ed="R059" n="0859b16"/>也。夫古人固无尽勝今人之理。今人亦无决不及古 <lb ed="X" n="0240b14"/><lb ed="R059" n="0859b17"/>人之理。即有微瑕。平怀商确。何所不可。但不宜探疵 <lb ed="X" n="0240b15"/><lb ed="R059" n="0859b18"/>索衅。唯恐不深。如仇家构讼。穷诃极诋。唯恐不快。如 <lb ed="X" n="0240b16"/><lb ed="R059" n="0860a01"/>醉汉骂街。则世衰之相。法灭之征也。可弗戒欤。</p></sp></cb:dialog></cb:div> <lb ed="X" n="0240b17"/><lb ed="R059" n="0860a02"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">附事義</cb:mulu><head>附事義</head> <lb ed="X" n="0240b18"/><lb ed="R059" n="0860a03"/><cb:div type="note"><entry><form>三戒四毋</form> <lb ed="X" n="0240b19"/><lb ed="R059" n="0860a04"/><cb:def><p xml:id="pX38p0240b1901">论语云。君子有三戒。少之时。血气未定。戒之在色。及 <lb ed="X" n="0240b20"/><lb ed="R059" n="0860a05"/>其壮也。血气方刚。戒之在鬥。及其老也。血气既衰。戒 <lb ed="X" n="0240b21"/><lb ed="R059" n="0860a06"/>之在得。</p><p xml:id="pX38p0240b2104" cb:place="inline">〇子绝四。毋意。毋必。毋固。毋我。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0240b22"/><lb ed="R059" n="0860a07"/><entry><form>无故不杀</form> <lb ed="X" n="0240b23"/><lb ed="R059" n="0860a08"/><cb:def><p xml:id="pX38p0240b2301">礼记曰。君无故不杀牛。大夫无故不杀羊。士无故不 <lb ed="X" n="0240b24"/><lb ed="R059" n="0860a09"/>杀犬豕。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0240c" n="0240c"/> <lb ed="X" n="0240c01"/><lb ed="R059" n="0860a10"/><entry><form>不<anchor xml:id="nkr_note_orig_0240001" n="0240001"/>纲不宿</form> <lb ed="X" n="0240c02"/><lb ed="R059" n="0860a11"/><cb:def><p xml:id="pX38p0240c0201">论语云。钓而不<anchor xml:id="note_star_1" n="0240001" type="star"/>纲弋。弋不射宿。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0240c03"/><lb ed="R059" n="0860a12"/><entry><form>走杖不叛</form> <lb ed="X" n="0240c04"/><lb ed="R059" n="0860a13"/><cb:def><p xml:id="pX38p0240c0401">礼。子为父责。小杖则受。大杖则走。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0240c05"/><lb ed="R059" n="0860a14"/><entry><form>引裾岂慢</form> <lb ed="X" n="0240c06"/><lb ed="R059" n="0860a15"/><cb:def><p xml:id="pX38p0240c0601">宋童贯。与中丞卢航表裡为姦。缙绅侧目。右正言陈。 <lb ed="X" n="0240c07"/><lb ed="R059" n="0860a16"/>禾上疏劾贯怙宠弄权之罪。论奏未终。帝拂衣起。禾 <lb ed="X" n="0240c08"/><lb ed="R059" n="0860a17"/>引帝衣。请毕其说。衣裾落。帝曰。正言碎朕衣矣。禾曰。 <lb ed="X" n="0240c09"/><lb ed="R059" n="0860a18"/>陛下不惜碎衣。臣岂惜碎首以报陛下。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0240c10"/><lb ed="R059" n="0860b01"/><entry><form>驱豕就屠</form> <lb ed="X" n="0240c11"/><lb ed="R059" n="0860b02"/><cb:def><p xml:id="pX38p0240c1101">宋太平兴国中。僧辩聪游<name role="" type="person">五台山</name>寺。寺之上座僧老。 <lb ed="X" n="0240c12"/><lb ed="R059" n="0860b03"/>为众轻㑥。聪独敬事之。将还京师。老僧附聪书。使于 <lb ed="X" n="0240c13"/><lb ed="R059" n="0860b04"/>城北寻薄荷投之。聪辞去。窃发而观。无他词。但曰度 <lb ed="X" n="0240c14"/><lb ed="R059" n="0860b05"/>众生毕。早来早来。若更强住。却恐造业。聪即还。于廣 <lb ed="X" n="0240c15"/><lb ed="R059" n="0860b06"/>济河侧闻小儿呼薄荷。聪问薄荷何在。小儿指大猪。 <lb ed="X" n="0240c16"/><lb ed="R059" n="0860b07"/>猪项串金环。卧街西墙下。聪扣墙问屠谁氏。曰。赵生 <lb ed="X" n="0240c17"/><lb ed="R059" n="0860b08"/>家也。问此何名。曰。薄荷。唯食薄荷故。吾日烹千百猪。 <lb ed="X" n="0240c18"/><lb ed="R059" n="0860b09"/>猪奔逸难驱。以此猪引导之。则累累就死。畜之十五 <lb ed="X" n="0240c19"/><lb ed="R059" n="0860b10"/>年矣。聪以书投之。薄荷忽人立而化。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0240c20"/><lb ed="R059" n="0860b11"/><entry><form>兜罗愈疾</form> <lb ed="X" n="0240c21"/><lb ed="R059" n="0860b12"/><cb:def><p xml:id="pX38p0240c2101">报恩经云。<persName>佛</persName>在竹园精舍。有一比丘身患恶疮。众所 <lb ed="X" n="0240c22"/><lb ed="R059" n="0860b13"/>恶贱。<persName>如来</persName>往至房中。伸兜罗绵手为之摩洗。身疮皆 <lb ed="X" n="0240c23"/><lb ed="R059" n="0860b14"/>愈。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0240c24"/><lb ed="R059" n="0860b15"/><entry><form>危地全身</form> <pb ed="X" xml:id="X38.0681.0241a" n="0241a"/> <lb ed="X" n="0241a01"/><lb ed="R059" n="0860b16"/><cb:def><p xml:id="pX38p0241a0101">晋庾襄。<name role="" type="person">晋武帝</name>咸寧中大疫。二兄俱亡。次兄玭复危 <lb ed="X" n="0241a02"/><lb ed="R059" n="0860b17"/>殆。疠气方炽。父母兄弟皆出次于外。襄独留不去。诸 <lb ed="X" n="0241a03"/><lb ed="R059" n="0860b18"/>父兄强之。乃曰。襄性不畏病。乃亲自扶持。昼夜不眠。 <lb ed="X" n="0241a04"/><lb ed="R059" n="0861a01"/>十有馀旬。疫势既歇。家人乃反。玭病得痊。襄亦无恙。 <lb ed="X" n="0241a05"/><lb ed="R059" n="0861a02"/>父老咸曰。异哉此子。守人所不能守。行人所不能行。 <lb ed="X" n="0241a06"/><lb ed="R059" n="0861a03"/>岁寒然後知松柏之後凋。始知疫疠之不能染也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0241a07"/><lb ed="R059" n="0861a04"/><entry><form>自称大士</form> <lb ed="X" n="0241a08"/><lb ed="R059" n="0861a05"/><cb:def><p xml:id="pX38p0241a0801">傅大士曰。我得首楞严定。天嘉二年。感七<persName>佛</persName>相随。释 <lb ed="X" n="0241a09"/><lb ed="R059" n="0861a06"/>迦引前。维摩接後。唯释迦数顾共语。为我補处也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0241a10"/><lb ed="R059" n="0861a07"/><entry><form>自表观音</form> <lb ed="X" n="0241a11"/><lb ed="R059" n="0861a08"/><cb:def><p xml:id="pX38p0241a1101">宝志禅师帝尝诏画工<name role="" type="person">张僧繇</name>写师像。僧繇下笔辄 <lb ed="X" n="0241a12"/><lb ed="R059" n="0861a09"/>不自定。师遂以指剺面门。分披出十二面观音相。或 <lb ed="X" n="0241a13"/><lb ed="R059" n="0861a10"/>慈或威。或定或慧。僧繇竟不能写。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0241a14"/><lb ed="R059" n="0861a11"/><entry><form>返戒焚身</form> <lb ed="X" n="0241a15"/><lb ed="R059" n="0861a12"/><cb:def><p xml:id="pX38p0241a1501">温陵曰。若识见未亡。诸蕴违碍。不达法行。空慕其迹。 <lb ed="X" n="0241a16"/><lb ed="R059" n="0861a13"/>是徒增业苦。为妄作之凶矣。故律制烧身燃指悉皆 <lb ed="X" n="0241a17"/><lb ed="R059" n="0861a14"/>得罪。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0241a18"/><lb ed="R059" n="0861a15"/><entry><form>曲求荫姪</form> <lb ed="X" n="0241a19"/><lb ed="R059" n="0861a16"/><cb:def><p xml:id="pX38p0241a1901">□□□□□□□□□□□□□□□。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0241a20"/><lb ed="R059" n="0861a17"/><entry><form>如天犹龙</form> <lb ed="X" n="0241a21"/><lb ed="R059" n="0861a18"/><cb:def><p xml:id="pX38p0241a2101">孔子曰。唯天为大。唯尧则之。又曰老子其犹龙乎。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0241a22"/><lb ed="R059" n="0861b01"/><entry><form>分河</form> <lb ed="X" n="0241a23"/><lb ed="R059" n="0861b02"/><cb:def><p xml:id="pX38p0241a2301">西域性相二宗。分河饮水。异色立帜。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div> <lb ed="X" n="0241a24"/><lb ed="R059" n="0861b04"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>菩萨戒问辩<note place="inline">终</note></cb:jhead></cb:juan> </body> <back> <cb:div type="apparatus"> <head>挍注</head> <p> <app from="#beg0233a0501" to="#end0233a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">袾</lem><rdg wit="#wit.orig">祩</rdg></app> <app from="#beg0233a1301" to="#end0233a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0233a1302" to="#end0233a1302"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">毋</lem><rdg wit="#wit.orig">母</rdg></app> <app from="#beg0233a1501" to="#end0233a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0233b2401" to="#end0233b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0233c0801" to="#end0233c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0233c0901" to="#end0233c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0233c2301" to="#end0233c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0234b1101" to="#end0234b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0234b1401" to="#end0234b1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">敛</lem><rdg wit="#wit.orig">敛</rdg></app> <app from="#beg0234b1601" to="#end0234b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0234b2401" to="#end0234b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">但</lem><rdg wit="#wit.orig">但</rdg></app> <app from="#beg0234c1901" to="#end0234c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0235a0801" to="#end0235a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0235a1801" to="#end0235a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0235a2101" to="#end0235a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0235a2102" to="#end0235a2102"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0235b0101" to="#end0235b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0235b2301" to="#end0235b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0236b0801" to="#end0236b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0236b1201" to="#end0236b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0237c1101" to="#end0237c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0238b0401" to="#end0238b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0238b1001" to="#end0238b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0238b2401" to="#end0238b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0238c0501" to="#end0238c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0238c2001" to="#end0238c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0239a2201" to="#end0239a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0239b1601" to="#end0239b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0239b1801" to="#end0239b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0240a1201" to="#end0240a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0240b1001" to="#end0240b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0240b1201" to="#end0240b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">刺</lem><rdg wit="#wit.orig">剌</rdg></app> </p> </cb:div> <cb:div type="xuzang-notes"> <head>卍续藏 挍注</head> <p> <note n="0240001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0240001 #note_star_1">纲疑网次同</note> </p> </cb:div> <cb:div type="add-notes"> <head>新增挍注</head> <p> <note n="0233a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0233a0501">袾【CB】，祩【卍续】</note> <note n="0233a1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0233a1301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0233a1302" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0233a1302">毋【CB】，母【卍续】</note> <note n="0233a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0233a1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0233b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0233b2401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0233c0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0233c0801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0233c0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0233c0901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0233c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0233c2301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0234b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0234b1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0234b1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0234b1401">敛【CB】，敛【卍续】</note> <note n="0234b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0234b1601">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0234b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0234b2401">但【CB】，但【卍续】</note> <note n="0234c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0234c1901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0235a0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0235a0801">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0235a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0235a1801">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0235a2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0235a2101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0235a2102" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0235a2102">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0235b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0235b0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0235b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0235b2301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0236b0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0236b0801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0236b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0236b1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0237c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0237c1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0238b0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0238b0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0238b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0238b1001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0238b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0238b2401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0238c0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0238c0501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0238c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0238c2001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0239a2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0239a2201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0239b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0239b1601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0239b1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0239b1801">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0240a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0240a1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0240b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0240b1001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0240b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0240b1201">刺【CB】，剌【卍续】</note> </p> </cb:div> </back></text></TEI>